Soruşturma Nedir? Soruşturmaya Yer Olmadığı Kararı 2026
Soruşturma Nedir? Soruşturmaya Yer Olmadığı Kararı (SYOK) Ceza Hukuku Tarih: 25-02-2026 Soruşturma , şikayet, ihbar veya başka bir şekilde bir suçun işlendiği izlenimini veren bir durumu öğrenen cumhuriyet savcısının yaptığı araştırma işlemlerine denir. Savcı tarafından yürütülür. Soruşturma neticesinde savcı yeterli şüpheye ulaşırsa iddianame düzenler.
Soruşturma Nedir? Soruşturmaya Yer Olmadığı Kararı (SYOK) Ceza Hukuku Tarih: 25-02-2026 Soruşturma , şikayet, ihbar veya başka bir şekilde bir suçun işlendiği izlenimini veren bir durumu öğrenen cumhuriyet savcısının yaptığı araştırma işlemlerine denir. Savcı tarafından yürütülür. Soruşturma neticesinde savcı yeterli şüpheye ulaşırsa iddianame düzenler. Yeterli şüpheye ulaşamazsa takipsizlik kararı verir. Soruşturma evresinde savcının alacağı kararların (tutuklama, yakalama, dinleme vs) sulh ceza hakiminin kararına bağlıdır. Sulh ceza hakimliğinden talepte bulunur. İhbar ve şikayet konusu olayın suç oluşturmadığının her hangi bir araştırma yapılmasını gerektirmeksizin açıkça anlaşılır olması veya ihbar ve şikâyete konu olayın soyut ve genel nitelikte olması halinde kişilere Soruşturmaya Yer Olmadığı Kararı (SYOK) kararı verilmektedir. Bu müessese Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (CMK) 158. maddesinin 6. fıkrasında düzenlemiştir. Soruşturmaya yer olmadığı kararı, soyut ve genel ihbar ve şikayetlerle veya açıkça suç oluşturmayan ihbarlar ve şikâyetlerle ilgili soruşturma açılmayacağı, dolayısıyla da soruşturma açılmayacağı için kişiye şüpheli sıfatı verilmesi ve hakkında koruma tedbirlerine başvurulması imkan verilmemesine denir. İlgili Makale: İnfaz Hesaplama Makale İçeriği Toggle Soruşturma Nedir? Soruşturma, kavram olarak “bir sorunu açıklığa kavuşturmak amacıyla bir idari veya adli makamın yönettiği, ilgililerden ve tanıklardan bilgi toplama, konuyu inceleme işi, tahkik, tahkikat” şeklinde tanımlanmaktadır. Soruşturma evresinin tanımlamak gerekir ise CMK’nın tanımlar başlıklı m.2/1-e hükmünde: “kanuna göre yetkili mercilerce suç şüphesinin öğrenilmesinden iddianamenin kabulüne kadar geçen evre” olarak verilmiştir. Fakat soruşturma evresinin kapsadığı zaman bağlamında CMK madde 158 ve 172 uyarınca soruşturmaya ve kovuşturmaya yer olmadığı kararının da soruşturmayı sona erdiren işlemlerden bir diğeri olarak kabul edildiği anlaşılmaktadır. Dolayısıyla soruşturma, suç işlendiğine ilişkin haberin savcılık tarafından alınmasıyla iddianamenin kabulü yahut soruşturmaya veya kovuşturmaya yer olmadığı kararı verilmesine kadar süren ceza muhakemesi evresidir. Ceza yargılaması, soruşturma ve kovuşturma olmak üzere iki aşamadan oluşur. Soruşturma; kanuna göre yetkili mercilerce suç şüphesinin öğrenilmesinden iddianamenin kabulüne kadar geçen evreyi ifade etmektedir. Soruşturma evresinin amacı; genel olarak maddi gerçekliğe ulaşmaktır. Bunun için delilleri araştırır, koruma altına alır, şüpheliyi ve şüpheli hakkındaki isnadı belirlemek suretiyle gerçeğe ulaşmaya çalışır. Soruşturma aşamasında suç işlediği şüphesi altında soruşturulan kişi şüpheli olarak isimlendirilir. Soruşturmaya başlanabilmesi için suç işlendiği şüphesinin varlığı zorunludur. Ancak mutlaka bir şüphelinin varlığı şart değildir. Ceza Muhakemesi Kanunu 160. madde gereğince soruşturma yapma yetkisi Cumhuriyet Savcısındadır. Cumhuriyet savcısı, ihbar ile veya başka bir suretle bir suçun işlendiği izlenimini edinmesi halinde re’sen kamu davasını açmaya yer olup olmadığına karar vermek üzere hemen işin gerçeğini araştırmaya başlar. Savcılık makamı soruşturma evresinde; delillerin yok olmadan toplanmasını sağlar, şüphelilerin tespitini yapar ve suç iddiasının araştırmasını yapar. Cumhuriyet savcısı emrindeki adli kolluk görevlileri marifetiyle, maddi gerçeğin araştırılması ve adil bir yargılamanın yapılabilmesi için, şüphelinin lehine ve aleyhine olan delilleri toplayarak muhafaza altına almakla ve şüphelinin haklarını korumakla yükümlüdür. Cumhuriyet savcısı adalete ulaşılmasında tarafsız davranmakla yükümlüdür. İlgili Makale: Adli Kontrol Kararı ve İtiraz sorusturma nedir Soruşturmaya Hakim Olan İlkeler Soruşturma aşaması maruz kaldığınız suçun yetkili merciiler tarafından öğrenildiği anda başlar. Soruşturmanın yürütülmesinden sorumlu kişi Cumhuriyet savcısıdır. Cumhuriyet savcısı bizzat veya emrindeki polis ve jandarma görevlileri aracılığıyla soruşturmayı yürüterek tüm delillerin toplanmasını (suç aleti, kayıtlar, raporlar, müşteki, şüpheli ve tanık ifadeleri gibi) sağlar. Delilleri toplama işi Cumhuriyet savcısının talimatıyla polis ve jandarma görevlileri tarafından yerine getirilir. Cumhuriyet savcısı sizi adliyeye davet ederek olaya ilişkin olarak bilginize başvurabileceği gibi polis ve jandarma görevlileri tarafından beyanınızın alınmasına da karar verebilir. Polis ve jandarma görevlileri beyanınızı olay yerinde alabileceği gibi sizi karakola davet etmek suretiyle de alabilir. Bir ceza yargılamasında maddi gerçeği bulmak temel amaçtır. Cumhuriyet Savcısı maddi gerçeğe ulaşmak için soruşturma aşamasını soruşturmaya hakim ilkeler çerçevesinde yürütür. Soruşturmaya hakim olan ilkeler şu şekildedir: Gizlilik: Soruşturmayı başlatan basit şüphe üzerine bir suçun işlenip işlenmediği ve işlendiyse kim tarafından nasıl işlendiğine ilişkin delillerin toplanması söz konusu olduğundan bu faaliyetlerin sıhhati için soruşturma evresi gizli bir biçimde yürütülür. Buna soruşturmanın gizliliği ilkesi denir. Yazılılık: Kovuşturma evresinin aksine soruşturma evresine yazılılık ve dolayısıyla tutanağa bağlama esastır. Nitekim, CMK m.169/2’ye göre her soruşturma işleminin tutanağa bağlanması emredilmektedir. Soruşturmanın yazılı bir biçimde yürütülmesi esas olarak soruşturmada elde edilen delillerin kovuşturma evresine sağlıklı bir şekilde sunulabilmesi amacına hizmet eder Araştırma ve kamu davasını açma mecburiyeti: Soruşturmanın mecburiliği ilkesi soruşturma makamlarının, bir suç işlendiği ihtimalini haber alması üzerine soruşturmayı başlatmak zorunluluğu altında olmasını ifade eder. Soruşturmanın mecburiliği normatif olarak CMK m.160 hükmünde: “Cumhuriyet savcısı, ihbar veya başka bir suretle bir suçun işlendiği izlenimini veren bir hâli öğrenir öğrenmez kamu davasını açmaya yer olup olmadığına karar vermek üzere hemen işin gerçeğini araştırmaya başlar.” denilmek suretiyle düzenleme altına alınmıştır. Nitekim cümlenin yüklemi “başlar” olduğuna göre savcının bu konuda herhangi bir şekilde takdir yetkisi söz konusu değildir. Bilakis savcılık makamı bakımından bir emir söz konusudur. Soruşturmanın Kurala Bağlı Olmayışı: Ceza muhakemesi hukukunda kovuşturmanın akışı ve bu evrede yapılacak işlemler belirli bir sıra ve düzeni içerecek şekilde sıkı şekil kuralları ile düzenlenmiştir. Fakat soruşturma evresinde her bir suç araştırmasının özelliğine göre çeşitli işlemlerin hangi sırada yapılacağına Cumhuriyet savcısı karar verir. Ancak bu ilke soruşturma makamlarının soruşturmayı yürütürken hiçbir kural ile sınırlanmış olmadığı anlamına gelmez. Nitekim bu evrede de adil yargılanma, suçsuzluk karinesi, orantılılık gibi temel hukuk ilkelerinin geçerli olacağına şüphe yoktur. Dolayısıyla soruşturmanın kurala bağlı olmayışı yalnızca soruşturma makamları açısından belirli bir sıranın izlenmesi zorunluluğunu ortadan kaldırmış ve fakat tamamen bir keyfilik de öngörmemiştir. Kamu davasını açmada Cumhuriyet savcısının takdir yetkisi: Cezayı kaldıran şahsi sebep olarak etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanmasını gerektiren koşulların ya da şahsi cezasızlık sebebinin varlığı halinde, Cumhuriyet savcısı takdir yetkisine sahiptir. Cumhuriyet savcısının tarafsızlığı: CMK m. 160/2’ye göre maddi hakikate ve adalete ulaşılmasında tarafsız davranmakla yükümlüdür. Soruşturmanın Dağınıklığı: Soruşturmanın dağınıklığı, soruşturma işlemlerini tek bir savcının yahut tek bir kolluk görevlisinin bir tek yerden yürüteceğine dair bir zorunluluğun bulunmamasın
Soruşturma Nedir? Soruşturmaya Yer Olmadığı Kararı 2026 konusunda detaylı bilgi için avukatofisi.gen.tr sayfamızı ziyaret edebilirsiniz.
Sonuç
Soruşturma Nedir? Soruşturmaya Yer Olmadığı Kararı 2026 hakkında yukarıda sunulan bilgiler genel niteliktedir. Kişisel hukuki durumunuz için profesyonel avukat desteği almanızı öneririz.
Sıkça Sorulan Sorular
Bu konuda ne yapılabilir?
Konuya ilişkin olarak lisanslı bir avukattan hukuki danışmanlık almanız önerilmektedir.
Yasal süreç ne kadar sürer?
Yasal süreç, davanın türüne göre değişir. Birkaç aydan birkaç yıla kadar sürebilir.
Hukuki danışmanlık almak neden önemlidir?
Her davanın kendine özgü koşulları vardır. Doğru strateji için uzman desteği kritik önem taşır.
⚠️ Yasal Uyarı: genel bilgilendirme amaçlıdır. Hukuki tavsiye yerine geçmez.