Devlet Memurları Kanunu 4 — 5. Madde (DMK)
Devlet Memurları Kanunu 4-5. Madde (DMK) Genel Tarih: 18-04-2025 Devlet Memurları Kanunu 4-5. madde (DMK); istihdam şekilleri ve 4 istihdam şekli dışında personel çalıştırılamayacağı hüküm altına almıştır. 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 4.
Devlet Memurları Kanunu 4-5. Madde (DMK) Genel Tarih: 18-04-2025 Devlet Memurları Kanunu 4-5. madde (DMK); istihdam şekilleri ve 4 istihdam şekli dışında personel çalıştırılamayacağı hüküm altına almıştır. 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 4. maddesi, devlet memurlarının istihdam şekillerini düzenler; memurlar, sözleşmeli personel, geçici personel ve işçiler olarak dört kategoride tanımlanır. Memurlar, asli ve sürekli kamu hizmetlerini yürütmekle görevlidir. 5. maddesi, memurların bu kanuna tabi olduğunu ve özel kanunlarla düzenlenmiş istisnalar dışında 657 sayılı Kanun hükümlerinin uygulandığını belirtir. Bu maddeler, kamu personel rejiminin temel yapısını oluşturur ve memurların statüsünü netleştirir. Böylece, kamu hizmetlerinin düzenli ve standart bir çerçevede yürütülmesi sağlanır. Makale İçeriği Toggle Devlet Memurları Kanunu 4. Madde İstihdam Şekilleri Kamu hizmetleri; memurlar, sözleşmeli personel, geçici personel ve işçiler eliyle gördürülür. A) Memur: Mevcut kuruluş biçimine bakılmaksızın, Devlet ve diğer kamu tüzel kişiliklerince genel idare esaslarına göre yürütülen asli ve sürekli kamu hizmetlerini ifa ile görevlendirilenler, bu Kanunun uygulanmasında memur sayılır. Yukarıdaki tanımlananlar dışındaki kurumlarda genel politika tespiti, araştırma, planlama, programlama, yönetim ve denetim gibi işlerde görevli ve yetkili olanlar da memur sayılır. B) Sözleşmeli Personel: Kalkınma planı, yıllık program ve iş programlarında yer alan önemli projelerin hazırlanması, gerçekleştirilmesi, işletilmesi ve işlerliği için şart olan, zaruri ve istisnai hallere münhasır olmak üzere özel bir meslek bilgisine ve ihtisasına ihtiyaç gösteren geçici işlerde, Cumhurbaşkanınca belirlenen esas ve usuller çerçevesinde, ihdas edilen pozisyonlarda , mali yılla sınırlı olarak sözleşme ile çalıştırılmasına karar verilen ve işçi sayılmayan kamu hizmeti görevlileridir. (Mülga ikinci paragraf: 4/4/2007 – 5620/4 md.) Ancak, yabancı uyrukluların; tarihi belge ve eski harflerle yazılmış arşiv kayıtlarını değerlendirenlerin mütercimlerin; tercümanların; Millî Eğitim Bakanlığında norm kadro sonucu ortaya çıkan öğretmen ihtiyacının kadrolu öğretmen istihdamıyla kapatılamaması hallerinde öğretmenlerin; dava adedinin azlığı nedeni ile kadrolu avukat istihdamının gerekli olmadığı yerlerde avukatlarını, kadrolu istihdamın mümkün olamadığı hallerde tabip veya uzman tabiplerin; Adli Tıp Müessesesi uzmanlarının; Devlet Konservatuvarları sanatçı öğretim üyelerinin; İstanbul Belediyesi Konservatuvarı sanatçılarının; bu Kanuna tâbi kamu idarelerinde ve dış kuruluşlarda belirli bazı hizmetlerde çalıştırılacak personelin de zorunlu hallerde sözleşme ile istihdamları caizdir. (Ek paragraf: 4/4/2007 – 5620/4 md.) Sözleşmeli personel seçiminde uygulanacak sınav ile istisnaları, bunlara ödenebilecek ücretlerin üst sınırları ile verilecek iş sonu tazminatı miktarı, kullandırılacak izinler, pozisyon unvan ve nitelikleri, sözleşme hükümlerine uyulmaması hallerindeki müeyyideler, sözleşme fesih halleri, pozisyonların iptali, istihdamına dair hususlar ile sözleşme esas ve usulleri Cumhurbaşkanınca belirlenir. (Ek cümle: 25/6/2009 – 5917/47 md.) Bu şekilde istihdam edilenler, hizmet sözleşmesi esaslarına aykırı hareket etmesi nedeniyle kurumlarınca sözleşmelerinin feshedilmesi veya sözleşme dönemi içerisinde Cumhurbaşkanı kararı ile belirlenen istisnalar hariç sözleşmeyi tek taraflı feshetmeleri halinde, fesih tarihinden itibaren bir yıl geçmedikçe kurumların sözleşmeli personel pozisyonlarında istihdam edilemezler. (Ek paragraf: 20/11/2017-KHK-696/17 md.; Aynen kabul: 1/2/2018-7079/17 md.) Bir yıldan az süreli veya mevsimlik hizmet olduğuna Cumhurbaşkanınca karar verilen görevlerde sözleşme ile çalıştırılanlar da bu fıkra kapsamında istihdam edilebilir. (Ek paragraf: 20/11/2017-KHK-696/17 md.; Aynen kabul: 1/2/2018-7079/17 md.) Özelleştirme uygulamaları sebebiyle iş akitleri kamu veya özel sektör işverenince feshedilen ve 24/11/1994 tarihli ve 4046 sayılı Özelleştirme Uygulamaları Hakkında Kanun kapsamında diğer kamu kurum ve kuruluşlarına nakil hakkı bulunmayan personel de bu fıkra kapsamında yaşlılık veya malullük aylığı almaya hak kazanıncaya kadar istihdam edilebilir. Bu kapsamda istihdam edileceklerin sayısı, öğrenim durumlarına göre çalışma şartları ve bunlara ödenecek ücretler ile diğer hususlar Cumhurbaşkanınca belirlenir. (Ek fıkra: 5/7/1991 -KHK-433/1 md.; Mülga: 27/12/1991 – KHK-475/11 md.) C) (Mülga:2 0/11/ 2017- KHK-696/17 md.; Aynen kabul : 1/2/2018 -7079/17 m d .) D) İşçiler: (Değişik birinci cümle: 4/4/2007 – 5620/4 md.) (A), (B) ve (C) fıkralarında belirtilenler dışında kalan ve ilgili mevzuatı gereğince tahsis edilen sürekli işçi kadrolarında belirsiz süreli iş sözleşmeleriyle çalıştırılan sürekli işçiler ile mevsimlik veya kampanya işlerinde ya da orman yangınıyla mücadele hizmetlerinde ilgili mevzuatına göre geçici iş pozisyonlarında altı aydan az olmak üzere belirli süreli iş sözleşmeleriyle çalıştırılan geçici işçilerdir. Bunlar hakkında bu Kanun hükümleri uygulanmaz. İlgili Makale: Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Devlet Memurları Kanunu 4. Madde Açıklaması Bir kamu hizmeti için kadro ihdas edilmesi ve kamu görevlisinin statüsünün, niteliğinin ve özlüklerinin kanunla belirlenmesi, hizmetin bu Kanunda belirtilen asli ve sürekli kamu hizmeti olduğu anlaşılmasını sağlamaktadır. Uygulamada da bu kriterler esas alınarak asli ve sürekli hizmetlerin değerlendirilmesi yapılmaktadır. 25/06/2009 tarih ve 5917 sayılı Kanunla 657 sayılı Kanunun 4/B fıkrasında değişiklikler yapılmıştır. 657 sayılı Kanunun 4/B maddesi hükmü çerçevesinde çalışan sözleşmeli personelle ilgili olarak yapılan bu değişiklikler sonucunda; sözleşmeli personelin sözleşmeleri kurumlarınca veya tek taraflı Bakanlar Kurulunca istisna edilen (askerlik veya doğum nedenleri) hususlar hariç olmak üzere fesih edilmesi hallerinde bir yıl süreyle ve sözleşmesi feshedildiği tarihten itibaren hiçbir kamu kurum ve kuruluşunun sözleşmeli personel pozisyonlarında istihdam edilemeyeceklerdir. Kamu kurum ve kuruluşlarındaki geçici mahiyette işleri yürütmek üzere geçici personel istihdam edilmektedir. Ayrıca özelleştirme uygulamaları sonucunda işçi statüsünde çalışmakta iken ihbar ve kıdem tazminatları ödenmek suretiyle iş akitleri fesih edilen işçiler Bakanlar Kurulu Kararı ile belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde bu statüde istihdam edilmektedir. Kamu kurum ve kuruluşlarında “geçici personel” statüsünde çalışan tüm personelin uygulama birliği açısından aynı mevzuat hükümlerine tabi olmaları sağlanmalıdır. Kamu hizmetlerinin etkin ve verimli bir şekilde yürütülmesinde, üretimin en önemli unsuru olan personelin işe alınmasında kişilerin nitelikleri esas alınmalıdır. Özel sektör yönetimi nasıl bu niteliklere bağlı kalarak işe eleman alımını gerçekleştirmekte ise, kamu yönetimi de ürettiği hizmetlerde etkinlik ve verilik sağlayabilmesi için bu ilkelere uygun personel istihdam etmelidir. devlet memurları kanunu 4 5 madde dmk Devlet Memurları Kanunu 4. Madde İstihdam Şekilleri Emsal Kararlar Danıştay Birinci Dairesi E:1982/220, K: 1982/222 Devlet Memurları Kanunu 4. Madde İstihdam Şekilleri 657 sayılı Yasanın 4. maddesinin B bendindeki sözleşmeli personel tanımlarından farklı olarak, 2333 sayılı Sürekli Kamu Görevlerinde Sözleşmeli Personel Çalıştırılması Hakkında Kanunun 1.maddesine dayanılarak sürekli kadro karşılığı çalışılmış olunması, 657 sayılı Yasa kapsamındaki memur niteliğini kazandırmayacağı gibi, Yasanın memurlara
Devlet Memurları Kanunu 4 — 5. Madde (DMK) konusunda detaylı bilgi için avukatofisi.gen.tr sayfamızı ziyaret edebilirsiniz.
Sonuç
Devlet Memurları Kanunu 4 — 5. Madde (DMK) hakkında yukarıda sunulan bilgiler genel niteliktedir. Kişisel hukuki durumunuz için profesyonel avukat desteği almanızı öneririz.
Sıkça Sorulan Sorular
Bu konuda ne yapılabilir?
Konuya ilişkin olarak lisanslı bir avukattan hukuki danışmanlık almanız önerilmektedir.
Yasal süreç ne kadar sürer?
Yasal süreç, davanın türüne göre değişir. Birkaç aydan birkaç yıla kadar sürebilir.
Hukuki danışmanlık almak neden önemlidir?
Her davanın kendine özgü koşulları vardır. Doğru strateji için uzman desteği kritik önem taşır.
⚠️ Yasal Uyarı: genel bilgilendirme amaçlıdır. Hukuki tavsiye yerine geçmez.