Vesayet Davası ve Vasi Tayini (Atanması) Nedir? 2026
Vesayet Davası ve Vasi Tayini (Atanması) Nedir? Aile Hukuku Tarih: 21-04-2025 Vesayet davası , bazı ergin kişilerin veya velayet altında bulunmayan küçüklerin kişisel ve maddi menfaatlerini korumak amacıyla 4721 sayılı Medeni Kanun ile düzenlenmiş bir hukuk kurumudur. Vesayet altına alınma, kanuni bir zorunluluktan kaynaklanabileceği gibi kişinin kendisi de bazı durumlarda vesayet altına alınmasını mahkemeden talep edebilir. Vesayet davası, kanuni bir zorunluluktan açılabileceği gibi kişinin kendisi de bazı durumlarda vesayet davası açabilir.
Vesayet Davası ve Vasi Tayini (Atanması) Nedir? Aile Hukuku Tarih: 21-04-2025 Vesayet davası , bazı ergin kişilerin veya velayet altında bulunmayan küçüklerin kişisel ve maddi menfaatlerini korumak amacıyla 4721 sayılı Medeni Kanun ile düzenlenmiş bir hukuk kurumudur. Vesayet altına alınma, kanuni bir zorunluluktan kaynaklanabileceği gibi kişinin kendisi de bazı durumlarda vesayet altına alınmasını mahkemeden talep edebilir. Vesayet davası, kanuni bir zorunluluktan açılabileceği gibi kişinin kendisi de bazı durumlarda vesayet davası açabilir. Medeni Kanuna göre vesayet aşağıdaki hallerde mümkündür; Yaş küçüklüğü, Kısıtlanma Hürriyeti bağlayıcı (hapis cezası) ceza alma, Kişinin kendi isteğiyle vesayet altına alınmayı talep etmesi. Velayet altında olmayan küçükler ve kısıtlama hali olan erginler adına vasi atanmaktadır. Kendi haklarını ve mali menfaatlerini koruyamayacak durumda olmaları nedeniyle koruma altına almak adına vasi atanması kararı verilmektedir. Vesayete dair hükümler, Türk Medeni Kanunu’nun 396. maddesi ile 494. maddesi arasında yer almaktadır. Türk Medeni Kanun 404, 405, 406 ve 407 maddelerinde vesayeti gerektiren haller ve şartları tek tek sayılmıştır. 408. maddede ise kişinin kendi isteğiyle vesayet altına alınması düzenlenmiştir. Vesayet altına alınan herkese bir vasi tayin edilir. Vasi, vesayet altındaki küçüğün veya kısıtlının kişiliği ve malvarlığı ile ilgili bütün menfaatlerini korumak ve hukuki işlemlerde onu temsil etmekle yükümlüdür. (MK m.403) İlgili Makale: İnfaz Hesaplama Makale İçeriği Toggle Vesayet ve Vasi Nedir? Reşit olan, ama belli sebeplerle kısıtlanması gereken kişilerin veya reşit olmayan, ama kendi anne ve babası ile aralarında velayet ilişkisi olmayan çocukların haklarının korunması için kurulan ilişkiye “vesayet” denmektedir. Bu hukuki ilişkiye “vasilik” de denir. Türk hukukunda vesayet kararı, sadece bir meseleden dolayı değil, pek çok ihtiyaçtan dolayı alınır. Birçok farklı konuda kişilere vasi atanması gündeme gelebilir. Tüm bu hususlar, temel olarak Türk Medeni Kanununun 396. maddesi ile devamında ve mevzuatımızın değişik yerlerinde dağınık olarak yer alır. Vesayetten söz edilince, akla “vasi ne demektir” sorusu da gelmektedir. Hemen açıklayalım: Vesayet altına alınan kimsenin, haklarının korunması için görevlendirilen kişiye “vasi” denmektedir. Vasi, vesayet altına alınan kimsenin kişilik haklarını korur, onun malvarlığını yönetir. Aşağıdaki durumlarda kişiye vasi atanır. İlgili Makale: Takdiri İndirim Nedenleri vesayet davasi vasi tayini Vesayet Davası Açılacak Haller Vasinin atanmasını gerektiren haller, genel anlamda Medeni Kanunumuzun 404 ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir. Bunlar, farklı özelliklere sahip durumlardır. Genel olarak ifade edersek, küçüklük ve kısıtlanma durumlarında vesayet altına alınma bahis konusudur. Ama şunu da belirtelim ki, kısıtlama halleri çok geniş kapsamlıdır. Türk Medeni Kanun’a göre vesayeti gerektiren haller; küçüklük ve kısıtlanmadır. Vesayet davası şu hallerde açılır; Küçüklük Nedeniyle Vesayet Hukuk sistemimizde 18 yaşından küçük olanlar, reşit değildir. Bu kişilerin mahkemece ergin olduklarına karar verilmedikçe, bunlar hukukta “küçük” olarak nitelendirilir. Küçükler ise, kural olarak anne ve babasının velayeti altındadırlar. Ancak küçük olup da, bir şekilde anne veya babası ile arasında velayet bağı olmayanlara vasi tayin edilir. Bu kimselerin hukuki ilişkileri vasileri vasıtasıyla gerçekleştirilir. Çocukların velayet altında bulunmamaları diğer bir deyişle vesayet altına girmeleri; Anne babanın her ikisinin de ölmüş olması, Evlilik birliğinin mutlak butlan, nisbi butlan, yokluk kararı veya boşanma nedeniyle sona ermesi sonrası hakimin, velayeti anne ve babadan birisine vermemiş olması, Verilmiş velayetin kaldırılmış olması, Anne babadan biri ölmüş ise sağ kalan tarafın velayeti gereği gibi yerine getiremeyecek durumda olduğunun görülmesi, Boşanma sonrası küçüğün velayetinin verildiği tarafın ölmesi veya başkasıyla evlenmesi, Anne babanın her ikisi veya velayeti elinde bulunduran tarafın kısıtlanmış olması ya da geçici olarak bu yetkisinin elinden alınması gibi durumlarda çocuğun hak ve menfaatlerinin tehlikeye düşmüş olması ile mümkün . Küçüklere bu şekilde vasi tayini, vesayet davası yoluyla veya mahkeme, nüfus memuru, noter gibi resmi makamların durumu fark etmesi ve ilgili yere bildirmesi yoluyla . Ayrıca küçüklere “sırf belli işlemler için” vasi de atanabilir. Örneğin çocuğun soybağı davası açacağı durumda davayı vasinin açması gerekir. Çünkü, annenin soybağı davası açma imkanı hukuken yoktur. Bu nedenle, sırf soybağı davasını açması ve takip etmesi için, vasi atanması mahkemeden istenir. Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı nedeniyle vesayet TMK’nın 405/1. maddesine göre; “Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı sebebiyle işlerini göremeyen veya korunması ve bakımı için kendisine sürekli yardım gereken ya da başkalarının güvenliğini tehlikeye sokan her ergin kısıtlanır.” denmektedir. Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı nedenleriyle kısıtlamaya karar verilebilmesi için akıl hastalığı veya akıl zayıflığının resmi sağlık kurulu raporu kanıtlanmış olması koşuldur. Hâkim, kısıtlamaya ilişkin karar vermeden önce, kurul raporunu gözönünde tutarak kısıtlanması istenilen kişiyi dinleyebilir. Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı sebebiyle işlerini göremeyen veya korunması ve bakımı için kendisine sürekli yardım gereken ya da başkalarının güvenliğini tehlikeye sokan her ergin kısıtlanır. Yapılan çalışmalarda hakkında akıl hastalığı veya akıl zayıflığı nedeniyle vesayet davası açılan ve kısıtlanmasına karar verilen kişilere en sık konulan tanıların Şizofreni, Mental Retardasyon, Bipolar Bozukluklar ve Alkol-Madde Kötüye Kullanımı ve Alzhaimer nedenli Demans olduğu gösterilmiştir. Görevlerini yaparlarken vesayet altına alınmayı gerekli kılan bir durumun varlığını öğrenen idarî makamlar, noterler ve mahkemeler, bu durumu hemen yetkili vesayet makamına bildirmek zorundadırlar. Savurganlık, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı, kötü yönetim nedeniyle vesayet Türk Medeni Kanunu 406. maddesine göre savurganlığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşam tarzı veya malvarlığını kötü yönetmesi sebebiyle kendisini veya ailesini darlık veya yoksulluğa düşürme tehlikesine yol açan ve bu yüzden devamlı korunmaya ve bakıma muhtaç olan ya da başkalarının güvenliğini tehdit eden her ergin kısıtlanır. Savurganlığı, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı veya malvarlığını kötü yönetmesi sebebiyle kendisini veya ailesini darlık veya yoksulluğa düşürme tehlikesine yol açan ve bu yüzden devamlı korunmaya ve bakıma muhtaç olan ya da başkalarının güvenliğini tehdit eden her ergin kısıtlanacaktır. Savurganlık, ihtiyaç ve zorunluluk olmadan, maddi gelir ve kaynaklarıyla örtüşmeyen nitelikte harcamalarda bulunma, malvarlığını elden çıkarma, israf etme olarak tanımlanmaktadır. Kötü yönetim, Kişinin ihmal, düşüncesizlik veya beceriksizlik sebebiyle mantıksız ve faydasız işlemlerde bulunarak malvarlığına ve geleceğe dönük gelir düzeyine zarar vermesi olarak tanımlanmaktadır. Kötü Yaşam Tarzı, toplum ilkeleri ve genel ahlak kurallarına aykırı nitelikte olan, yineleyen ve ortak yaşamı çekilmez hale getiren davranış modellerini kapsamaktadır. Bu maddeye dolandırıcılık, fuhuş, cinsel sapkınlıklar dahil olabileceği gibi, suç teşkil etmeyen fakat bireyin birlikte yaşadığı kişileri zor durumda bırakan alışkanlıklar da dahil edilmektedir. Alkol ve Uyuşturucu
Vesayet Davası ve Vasi Tayini (Atanması) Nedir? 2026 konusunda detaylı bilgi için avukatofisi.gen.tr sayfamızı ziyaret edebilirsiniz.
Sonuç
Vesayet Davası ve Vasi Tayini (Atanması) Nedir? 2026 hakkında yukarıda sunulan bilgiler genel niteliktedir. Kişisel hukuki durumunuz için profesyonel avukat desteği almanızı öneririz.
Sıkça Sorulan Sorular
Bu konuda ne yapılabilir?
Konuya ilişkin olarak lisanslı bir avukattan hukuki danışmanlık almanız önerilmektedir.
Yasal süreç ne kadar sürer?
Yasal süreç, davanın türüne göre değişir. Birkaç aydan birkaç yıla kadar sürebilir.
Hukuki danışmanlık almak neden önemlidir?
Her davanın kendine özgü koşulları vardır. Doğru strateji için uzman desteği kritik önem taşır.
⚠️ Yasal Uyarı: genel bilgilendirme amaçlıdır. Hukuki tavsiye yerine geçmez.