Sulh Hukuk Mahkemesi Nedir? Hangi Davalara Bakar? 2026
Sulh Hukuk Mahkemesi Nedir? Hangi Davalara Bakar? Tazminat Hukuku Tarih: 02-03-2026 Sulh hukuk mahkemesi ; 5235 sayılı Kanun’un 4. Maddesinde düzenlendiği üzere belirli özel hukuk davalarına bakmak üzere kurulmuş, asliye hukuk mahkemeleriyle birlikte asıl görevli iki genel mahkemeden biridir.
Sulh Hukuk Mahkemesi Nedir? Hangi Davalara Bakar? Tazminat Hukuku Tarih: 02-03-2026 Sulh hukuk mahkemesi ; 5235 sayılı Kanun’un 4. Maddesinde düzenlendiği üzere belirli özel hukuk davalarına bakmak üzere kurulmuş, asliye hukuk mahkemeleriyle birlikte asıl görevli iki genel mahkemeden biridir. Sulh hukuk mahkemeleri tek hakimli mahkemeler olup, bulundukları il veya ilçenin adı ile adlandırılır. Örnek vermek gerekirse Muğla 2. Sulh Hukuk Mahkemesi ya da Ankara 21. Sulh Hukuk Mahkemesi olarak adlandırılır. Sulh hukuk mahkemeleri dışında özel hukuktan kaynaklanan davalara bakan mahkemeler aşağıdaki şekildedir: Asliye Hukuk Mahkemeleri, Sulh Hukuk Mahkemeleri, Aile Mahkemesi, İş Mahkemesi İcra Mahkemesi Asliye Ticaret Mahkemesi, Tüketici Mahkemesi, Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi, Kadastro Mahkemesidir. Asliye hukuk mahkemeleri ve sulh hukuk mahkemeleri özel hukuk davalarına bakmakla “genel görevli” temel iki mahkemedir. Asliye hukuk mahkemesinin görevi asıl, sulh hukuk mahkemesinin görevi ise istisnadır. Özel bir kanun hükmü ile açıkça sulh hukuk mahkemesinde bakılacağı bildirilmeyen bütün dava ve işler asliye hukuk mahkemesinde görülür. Görev alanına giren davalar HMK 4. maddede sayılmıştır. Madde kapsamında, Sulh hukuk mahkemeleri, dava konusunun değer veya tutarına bakılmaksızın; kiralanan taşınmazların, 9/6/1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununa göre ilamsız icra yoluyla tahliyesine ilişkin hükümler ayrık olmak üzere, kira ilişkisinden doğan alacak davaları da dahil olmak üzere tüm uyuşmazlıkları konu alan davalar ile bu davalara karşı açılan davaları, taşınır ve taşınmaz mal veya hakkın paylaştırılmasına ve ortaklığın giderilmesine ilişkin davaları, taşınır ve taşınmaz mallarda, sadece zilyetliğin korunmasına yönelik davaları, bu kanun ile diğer kanunların, sulh hukuk mahkemesi veya hakimini görevlendirdiği davalara bakarlar. İlgili Makale: Örnek Kira Sözleşmesi Makale İçeriği Toggle Sulh Hukuk Mahkemesi Nedir? Sulh hukuk mahkemeleri de asliye hukuk mahkemeleri gibi özel hukuk alanında genel görevli mahkemedir. Sulh hukuk mahkemesi; belirli özel hukuk davalarına bakmak üzere kurulmuştur. Sulh hukuk mahkemeleri, tek hakimli olup her yargı çevresinde kurulması gereken mahkemelerdendir. Sulh hukuk mahkemeleri, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile diğer kanunlarda belirtilen görevleri yerine getirir. HMK Madde 4: Sulh hukuk mahkemeleri, dava konusunun değer veya tutarına bakılmaksızın; a) Kiralanan taşınmazların, 9/6/1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununa göre ilamsız icra yoluyla tahliyesine ilişkin hükümler ayrık olmak üzere, kira ilişkisinden doğan alacak davaları da dâhil olmak üzere tüm uyuşmazlıkları konu alan davalar ile bu davalara karşı açılan davaları, b) Taşınır ve taşınmaz mal veya hakkın paylaştırılmasına ve ortaklığın giderilmesine ilişkin davaları, c) Taşınır ve taşınmaz mallarda, sadece zilyetliğin korunmasına yönelik olan davaları, ç) Bu Kanun ile diğer kanunların, sulh hukuk mahkemesi veya sulh hukuk hâkimini görevlendirdiği davaları, görürler. HMK Madde 383: Çekişmesiz yargı işlerinde görevli mahkeme, aksine bir düzenleme bulunmadığı sürece sulh hukuk mahkemesidir . Yasa maddesinde sulh hukuk mahkemesinin görevine giren konular yukarıdaki şekilde düzenlenmiştir. Ayrıca Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 383. maddesine göre, çekişmesiz yargı işlerinde görevli mahkemeler aksine bir düzenleme olmadığı takdirde sulh hukuk mahkemeleridir hükmüne haizdir. Dolayısıyla çekişmesiz yargı işleri de istisnalar haricinde sulh hukuk mahkemelerinde görülmektedir. sulh hukuk mahkemesi gorevleri Sulh Hukuk Mahkemesinde Görülen Dava ve İşler Kural olarak özel ve genel görevli iki mahkemede dava arkadaşlıkları ya da talepler yönünden bir ortaklık varsa davaya tümüyle özel mahkeme bakmalıdır. Yargıtay’ın 2015/1232 E. Sayılı kararında bu husus açıkça hüküm altına alınmıştır. Sulh hukuk mahkemeleri dava konusunun değeri ya da tutarına bakılmaksızın aşağıdaki uyuşmazlıklara bakmakla görevlidir. Bu davalar şu şekilde sıralanabilir: Kiralananın tahliyesi davası, Kira ilişkisinden kaynaklanan tespit davası, Kira bedelinin uyarlanması davası, Kira sözleşmesinin iptali, Kat mülkiyetinden kaynaklanan davalar, İzale-i şuyu (ortaklığın giderilmesi) davası, Miras ortaklığına temsilci atanması, Mirasçılık belgesinin iptali, Mirasın reddi davası, Terekenin borca batık olduğunun tespiti davası, Kayyım atanması ve kayyımlık ile ilgili diğer davalar, Vasi atanması veya vasinin görevinden çekilmesi davası, Vasiyetnamenin açılması, Tek başına açılan zilyetliğin korunması davası, Arabuluculuk uygulamasında icra edilebilirlik şerhi verilmesi, Arabuluculuk bürosunun yetkisine yapılan itiraz hakkında karar vermek (7036 sayılı Kanun m.3/9) , Arabuluculuk büroları, Hâkimler ve Savcılar Kurulu tarafından belirlenen sulh hukuk hâkiminin gözetim ve denetimi altında görev yapar. Arabuluculuk bürosunun olmadığı yerlerde büronun görevinin sulh hukuk mahkemesi yazı işleri müdürlüğü tarafından hakimin gözetimi ve denetimi altında yerine getirilir (7036 sayılı Kanun m.28/3) , Çocuk mallarının korunması davası. Taşınır ve taşınmaz mal veya hakkın paylaştırılmasına ve ortaklığın giderilmesine ilişkin davalar, İlgili Makale: Ankara Sulh Hukuk Mahkemesi Sulh Hukuk Mahkemesi Nasıl Kurulur? Sulh hukuk mahkemelerinin kuruluşu, 5235 sayılı Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri İle Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un 5. maddesinde düzenlenmiştir. Yasa maddesine göre, hukuk mahkemeleri her il merkeziyle bölgenin coğrafi durumu, iş yoğunluğu gibi durumları göz önünde bulundurularak belirlenen il ve ilçelerde Hakimler ve Savcılar Kurulu’nun olumlu görüşü alınarak Adalet Bakanlığı tarafından kurulmaktadır. Bölgelerde iş durumunun gerekli kıldığı yerlerde hukuk mahkemelerinin birden fazla dairesi bulunmakla birlikte bu dairelere de sayı numaraları verilir. Ayrıca sulh hukuk mahkemeleri aldığı numara ile birlikte bulunduğu il veya ilçenin adı ile anılır. Örneğin İzmir 5. Sulh Hukuk Mahkemesi gibi. Dairelerin iş dağılımı da gelen işlerin yoğunluğu ve niteliğine göre Hakimler ve Savcılar Kurulu tarafından belirlenir. Resmi Gazete’de yayınlanır ve daireler kendilerine tevzi edilen dosyalara bakmakla yükümlü kılınır. Sulh Hukuk Mahkemesinde Dava Açmak Sulh hukuk mahkemelerinde dava açılması için öncelikle yetkili mahkemenin neresi olduğu tespit edilir ve bir dava dilekçesi hazırlanır. Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 119. Maddesinde bir dilekçede olması gereken unsurlar belirtilmiş olup bu unsurların eksiksiz olması ile dava dilekçesi tamamlanarak dava açılır. Eğer ki bu unsurlardan birisi eksik olursa hakim tarafından verilen bir haftalık kesin süre içerisinde dilekçedeki eksikliklerin tamamlanması için ara karar kurulur. Eğer süresi içerisinde eksiklikler tamamlanmazsa dava açılmamış sayılır. Sulh hukuk mahkemeleri basit yargılama usulüne göre görülür. Basit yargılama usulü ise HMK’nin 316. Maddesinde düzenleme altına alınmıştır. Maddeye göre dava açılması ve davaya cevap verilmesi için birer dilekçe yazılır. Bununla birlikte cevap dilekçesinin verilmesi için belirlenen süre 2 haftadır. Basit yargılama usulü olduğu için cevaba cevap ve ikinci cevap dilekçesi ise sunulmaz. Mahkeme mümkün olan durumlarda tarafları duruşmaya davet etmeksizin dosya üzerinden karar verecektir. Sulh Hukuk Mahkemesi Kararlarına Karşı Kanun Yolları Sulh hukuk mahkemesinin vermiş olduğu kararlara karşı aleyhine hüküm kurulmuş taraf kararın kendisine tebliğinden itibaren iki haft
Sulh Hukuk Mahkemesi Nedir? Hangi Davalara Bakar? 2026 konusunda detaylı bilgi için avukatofisi.gen.tr sayfamızı ziyaret edebilirsiniz.
Sonuç
Sulh Hukuk Mahkemesi Nedir? Hangi Davalara Bakar? 2026 hakkında yukarıda sunulan bilgiler genel niteliktedir. Kişisel hukuki durumunuz için profesyonel avukat desteği almanızı öneririz.
Sıkça Sorulan Sorular
Bu konuda ne yapılabilir?
Konuya ilişkin olarak lisanslı bir avukattan hukuki danışmanlık almanız önerilmektedir.
Yasal süreç ne kadar sürer?
Yasal süreç, davanın türüne göre değişir. Birkaç aydan birkaç yıla kadar sürebilir.
Hukuki danışmanlık almak neden önemlidir?
Her davanın kendine özgü koşulları vardır. Doğru strateji için uzman desteği kritik önem taşır.
⚠️ Yasal Uyarı: genel bilgilendirme amaçlıdır. Hukuki tavsiye yerine geçmez.