Görevden Uzaklaştırma — Açığa Alınma
Görevden Uzaklaştırma – Açığa Alınma İdare Hukuku Tarih: 14-04-2025 Görevden uzaklaştırma , idare tarafından yürütülen kamu hizmetinin gerektirdiği hallerde, görevi başında kalmasında sakınca görülen memur, asker, polis, üst kuruluşlar ile yükseköğretim kurumu yöneticileri, öğretim elemanları ve diğer personel hakkında alınan ihtiyati bir tedbirdir. Görevden uzaklaştırılan memurun memuriyet ile hukuki bağı devam eder. Bu durumda olan memurlar görevden uzaklaştırıldıkları süre içinde memuriyet sıfatından kaynaklanan ödev ve sorumluluklarına uymak zorundadır. Ancak bunların görevleri ile fiili ilişkileri kesilir.
Görevden Uzaklaştırma – Açığa Alınma İdare Hukuku Tarih: 14-04-2025 Görevden uzaklaştırma , idare tarafından yürütülen kamu hizmetinin gerektirdiği hallerde, görevi başında kalmasında sakınca görülen memur, asker, polis, üst kuruluşlar ile yükseköğretim kurumu yöneticileri, öğretim elemanları ve diğer personel hakkında alınan ihtiyati bir tedbirdir. Görevden uzaklaştırılan memurun memuriyet ile hukuki bağı devam eder. Bu durumda olan memurlar görevden uzaklaştırıldıkları süre içinde memuriyet sıfatından kaynaklanan ödev ve sorumluluklarına uymak zorundadır. Ancak bunların görevleri ile fiili ilişkileri kesilir. Halk arasında açığa alınma olarak bilinir. Görevden uzaklaştırma tedbiri disiplin veya ceza soruşturmasının herhangi bir safhasında üç ay süreyle alınabilir. Bu sürenin bitiminde tedbir kararının alınmasına ilişkin sebeplerin devam etmesi halinde tedbir her defasında üç ay uzatılabilir. Açığa alınma işlemi, görevi başında kalmasında sakınca görülen kamu görevlileri hakkında uygulanan geçici bir önlemdir. Görevden uzaklaştırma, memurlar hakkında gerek ceza yasasına göre, gerek disiplin hükümlerine göre, soruşturmanın sağlıklı bir biçimde yürütülmesi için başvurulan geçici bir önlemdir. Görevden uzaklaştırma kararı bir görevden çıkarma kararı değildir, bu nedenle memuriyet görevi sona ermez. Görevden uzaklaştırma müessesesi, 657 sayılı Kanunun “Hizmet Şartları ve Şekilleri” başlıklı Dördüncü Kısmının sekizinci bölümünde, 137-145. maddeler arasında düzenlenmiştir. Bu düzenlemeler sırasıyla; Görevden uzaklaştırma (DMK 137. Madde) Görevden uzaklaştırmaya yetkili kişiler (DMK 138. Madde) Görevden uzaklaştıran amirin sorumluluğu (DMK 139. Madde) Ceza kovuşturması sırasında görevden uzaklaştırma (DMK 140. Madde) Görevden uzaklaştırılan veya görevinden uzak kalan memurların hak ve yükümlülüğü (DMK 141. Madde) Tedbirin kaldırılması (DMK 142. Madde) Memurun göreve tekrar başlatılması zorunlu olan haller (DMK 143. Madde) Görevden uzaklaştırma tedbirinin kaldırılmasında amirin takdiri (DMK 144. Madde) Görevden uzaklaştırma süresi (DMK 145. Madde) 657 sayılı Kanunda Devlet memurunun, 399 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede ise sözleşmeli personelin görevden uzaklaştırılabilmesi için ilgilinin görevi başında kalmasının sakınca yaratacak olması, bir önkoşul olarak öngörülmüş bulunmaktadır. Bir başka deyişle, Devlet memurları ile sözleşmeli personel, ancak görevleri başında kalmalarının bir sakınca oluşturması halinde görevlerinden uzaklaştırılabileceklerdir. Personel hakkında adli soruşturma olması veya personelin asker olması durumunda farklılıklar vardır. Bu sebeple makale içeriğinde asker, polis ve memur 3 farklı şekilde ele alınacaktır. ve Danışmanlık olarak mizde görevden uzaklaştırma konusuna değineceğiz. İlgili Makale: İptal Davası Makale İçeriği Toggle Görevden Uzaklaştırma Nedir? Görevden uzaklaştırma, Devlet memurlarının görevleri başında kalmasında sakınca görülen hallerde, yetkili makamlarca uygulanan ihtiyati bir tedbirdir. Bu tedbir, memur hakkında yürütülen adli ve idari bir soruşturma sırasında uygulanabileceği gibi soruşturma başlatılmadan da gerçekleştirilebilir. “Ancak bu tedbirin uygulanabilmesi için bir soruşturma açılmış olması, ya da belirli bir süre içinde bir soruşturmaya başlanılacak olması gerekir.” Görevden uzaklaştırma müessesesi, 657 sayılı Kanunun “Hizmet Şartları ve Şekilleri” başlıklı Dördüncü Kısmının sekizinci bölümünde, 137-145. maddeler arasında düzenlenmiştir. DMK’nın 137. maddesinde görevden uzaklaştırmanın “ihtiyati tedbir” olduğu belirtilmektedir. Kanun metninden anlaşılacağı üzere açığa alınma, bir disiplin cezası değil, önleyici bir nitelik arz eden ihtiyari tedbir olarak düzenlenmiştir. Zira kamu görevlisinin henüz kesinleşmiş bir cezası bulunmamaktadır. Yine açığa kararı, bir görevden çıkarma kararı değildir, bu nedenle memuriyet görevi sona ermez. Görevden uzaklaştırma şu kanunlar; 657 sayılı Kanun hükümlerinin Devlet memurlarının görevlerinden uzaklaştırılabilmelerine, 399 sayılı Kanun Hükmünde Kararname hükümlerinin de sözleşmeli personelin görevden uzaklaştırılabilmesine olanak sağlayan düzenlemeler içirir. İhtiyati tedbir bir çeşit hukuki korumadır. Mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme sebebiyle bir hakkın elde edilmesinin önemli derecede zorlaşacağından, imkansız hale geleceğinden yahut ciddi bir zararın meydana geleceğinden hareketle bu karar verilebilir. Tanımdan anlaşılacağı üzere burada bir takdir yetkisi doğmaktadır ancak bu yetki hakim eliyle değil, yetkili amirler eliyle kullanılacaktır. Görevden uzaklaştırma, hem hakkında ceza kovuşturması ve hem de disiplin soruşturması açılan memurlara uygulanır. Hatta disiplin soruşturması henüz açılmamış olmakla beraber, ileride açılacak ise açığa alınma tedbiri gene uygulanabilir. Görevden uzaklaştırılan personel, açığa alınma işlemine karşı açılacak yürütme durdurma istemli iptal davası sürecini bilmesi gereklidir. İlgili Makale: Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Görevden Uzaklaştırma İşleminin Unsurları Görevden uzaklaştırma tedbirinin, hukuka aykırı bir şekilde uygulandığı durumlarda nasıl hareket edileceği, 657 sayılı yasanın görevden uzaklaştırmayı düzenleyen hükümlerinde ayrıca yer almamıştır. Görevden uzaklaştırma nihai olarak bir idari işlemdir ve idari işlemlerin hukuka aykırılık arzettiği yetki, şekil, sebep, konu ve maksat yönünden sakatlık durumlarında, görevden uzaklaştırma işleminin iptali de istenebilecektir. Örneğin, DMK’nın 138. maddesinde görevden uzaklaştırmaya yetkili olanlar sayılmıştır: a) Atamaya yetkili amirler, b) Bakanlık ve genel müdürlük müfettişleri, c) İllerde valiler, ç) İlçelerde kaymakamlar. Eğer, görevden uzaklaştırma tedbiri, bu sayılanlar dışında bir yetkili tarafından alınırsa, söz konusu idari işlem, yetki yönünden hukuka aykırı olacaktır. Konu Unsuru: Görevden uzaklaştırma işleminin konusunu, bir kamu görevlisinin belirli bir süre görevinden uzaklaştırılması oluşturmaktadır. Görevden uzaklaştırma işleminin, aday memurlar hakkında da tesis edilebilmesine herhangi bir engel bulunmamaktadır. Bir kamu görevlisinin, gerçekleştirdiği bir eylem nedeniyle görevinden uzaklaştırılabilmesi mümkün olduğu gibi gerçekleştiği iddia edilen ya da gerçekleşen eylemin failinin belli olmaması, bu durum nedeniyle görevden uzaklaştırma önlemine başvurulabilmesine engel bulunmamaktadır. İddianın sübutu ve failin belirlenebilmesi için, ilgili kamu görevlilerinin görevden uzaklaştırılabilmesi mümkündür. Hatta tek kişi tarafından gerçekleştirilen bir eylemin failinin tespiti amacıyla birden çok kamu görevlisinin görevden uzaklaştırılabilmesi dahi olanaklıdır. Görevden uzaklaştırma işlemi ile görevinden uzaklaştırılan kamu görevlisinin, uzaklaştırıldığı görevi (kadrosu) ile hukuki bağı sona ermemektedir. İlgili kamu görevlisi hukuken, uzaklaştırıldığı görevde bulunmakta ancak görevden uzaklaştırılmış olması nedeniyle, hukuken bulunduğu görevi fiilen yürütememektedir. Sebep Unsuru: Görevden uzaklaştırma işleminin sebebini, ilgili kamu görevlisinin görevi başında kalmasının yaratacağı sakınca oluşturmaktadır. 657 sayılı Devlet Memurları Kanununda görevden uzaklaştırma, görevi başında kalmasında sakınca görülen Devlet memurları hakkında uygulanacak bir tedbir olarak öngörüldüğünden Devlet memurlarının görevleri başında kalmalarının sakıncalı olup olmadığının tespitinde, kamu hizmeti gereklerinin gözetilmesi zorunlu bulunmaktadır. “Kamu hizmetinin gerektirdiği haller” ifadesi, 399 sayılı Kanun Hükmünde Kararname’nin 53. maddesinde yer al
Görevden Uzaklaştırma — Açığa Alınma konusunda detaylı bilgi için avukatofisi.gen.tr sayfamızı ziyaret edebilirsiniz.
Sonuç
Görevden Uzaklaştırma — Açığa Alınma hakkında yukarıda sunulan bilgiler genel niteliktedir. Kişisel hukuki durumunuz için profesyonel avukat desteği almanızı öneririz.
Sıkça Sorulan Sorular
Bu konuda ne yapılabilir?
Konuya ilişkin olarak lisanslı bir avukattan hukuki danışmanlık almanız önerilmektedir.
Yasal süreç ne kadar sürer?
Yasal süreç, davanın türüne göre değişir. Birkaç aydan birkaç yıla kadar sürebilir.
Hukuki danışmanlık almak neden önemlidir?
Her davanın kendine özgü koşulları vardır. Doğru strateji için uzman desteği kritik önem taşır.
⚠️ Yasal Uyarı: genel bilgilendirme amaçlıdır. Hukuki tavsiye yerine geçmez.