Devlet Memurları Kanunu 48. Madde (DMK)
Devlet Memurları Kanunu 48. Madde (DMK) Genel Tarih: 21-04-2025 Devlet Memurları Kanunu 48. madde (DMK); genel ve özel şartlar başlığı altında memura alınacaklarda aranan şartlar geniş şekilde işlenmiştir.Memur olabilmek için Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olmak, kamu haklarından mahrum bulunmamak ve en az ortaokul mezunu olmak gerekir. Ayrıca, adayların sağlık durumlarının görev yapmalarına uygun olması ve güvenlik soruşturmasından geçmeleri şarttır.

Devlet Memurları Kanunu 48. Madde (DMK) Genel Tarih: 21-04-2025 Devlet Memurları Kanunu 48. madde (DMK); genel ve özel şartlar başlığı altında memura alınacaklarda aranan şartlar geniş şekilde işlenmiştir.Memur olabilmek için Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olmak, kamu haklarından mahrum bulunmamak ve en az ortaokul mezunu olmak gerekir. Ayrıca, adayların sağlık durumlarının görev yapmalarına uygun olması ve güvenlik soruşturmasından geçmeleri şarttır. Suçlardan mahkûmiyet gibi belirli durumlar memurluğa engel teşkil eder. Madde, kamu hizmetlerine nitelikli ve güvenilir personel alınmasını sağlamayı amaçlar. Bu şartlar, memuriyetin liyakat ve güvenilirlik ilkelerine dayalı olmasını temin eder. Makale İçeriği Toggle Devlet Memurları Kanunu 48. Madde (DMK) Genel ve Özel Şartlar Devlet memurluğuna alınacaklarda aşağıdaki genel ve özel şartlar aranır. A) Genel şartlar: 1. Türk Vatandaşı olmak, 2. Bu Kanunun 40. maddesindeki yaş şartlarını taşımak, 3. Bu Kanunun 41. maddesindeki öğrenim şartlarını taşımak, 4. Kamu haklarından mahrum bulunmamak, 5. (Değişik: 23/1/2008 – 5728/317 md.) Türk Ceza Kanununun 53. maddesinde belirtilen süreler geçmiş olsa bile; kasten işlenen bir suçtan dolayı bir yıl veya daha fazla süreyle hapis cezasına ya da affa uğramış olsa bile devletin güvenliğine karşı suçlar, Anayasal düzene ve bu düzenin işleyişine karşı suçlar, zimmet, irtikâp, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, güveni kötüye kullanma, hileli iflas, ihaleye fesat karıştırma, edimin ifasına fesat karıştırma, suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama veya kaçakçılık suçlarından mahkûm olmamak. 6. Askerlik durumu itibariyle; a) Askerlikle ilgisi bulunmamak, b) Askerlik çağına gelmemiş bulunmak, c) Askerlik çağına gelmiş ise muvazzaf askerlik hizmetini yapmış yahut ertelenmiş veya yedek sınıfa geçirilmiş olmak, 7. 53. madde hükümleri saklı kalmak kaydı ile görevini devamlı yapmasına engel olabilecek akıl hastalığı bulunmamak. 8.(Ek: 3/10/2016 – KHK-676/74 md.; Aynen kabul: 1/2/2018-7070/60 md.) (İptal: Anayasa Mahkemesinin 24/7/2019 tarihli ve E.:2018/73; K.:2019/65 sayılı Kararı ile) B) Özel şartlar: 1. Hizmet göreceği sınıf için 36 ve 41. maddelerde belirtilen öğretim ve eğitim kurumlarının birinden diploma almış olmak, 2. Kurumların özel kanun veya diğer mevzuatında aranan şartları taşımak. İlgili Makale: Tam Yargı Davası Devlet Memurları Kanunu 48. Madde Açıklaması Bulgaristan’dan Türkiye’ye mecburi göç eden Türk soyundan olanlarda “Türk Vatandaşı olma” şartı 375 sayılı KHK’nin geçici 5.maddesi hükmü gereğince aranmamaktadır. Türk soyundan olan ve mecburi göçe tabi olan Bulgar vatandaşları da memur olmanın genel şartlarından olan Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olma şartını taşıdıkları kabul edilir. Çifte vatandaşlığı bulunan Türk vatandaşlarının memur olmasında engel bir durum bulunmamaktadır. Diğer taraftan, 06/02/2000 tarihli ve 23928 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ve Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Arasında İki Ülke Vatandaşlarına İlave Kolaylıklar Tanınmasına İlişkin Anlaşmanın 3.maddesinde; “… Kamu sektöründe görev alacak olan KKTC vatandaşlarıyla ilgili olarak Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlarına uygulanan kurallar esas alınacaktır” hükmü yer almaktadır. Öğrenim şartına ilişkin olarak da ortaokulu bitirenler memur ler. Ancak ortaokul mezunlarından istekli bulunmadığı takdirde ilkokulu bitirenler de memurluğa alınabilir. Memur olabilmenin öğrenim açısından asgari koşulu ortaokulu bitirenler olarak belirlenmiştir. Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olma kişiye kamu hizmetlerine girmede Anayasal bir hak olanak öngörülmüştür. Bir kişiyi kamu haklarından mahrum etmek ise ancak, Ceza Kanunumuzda yer alan hükümler çerçevesinde olmaktadır. Memur olabilme temel şartlarından biri de kişinin kamu haklarından mahrum olmamasıdır. Kişinin kamu hak mahrumiyeti geçici veya sürekli . Sürekli olarak kamu hizmetlerinden mahrumiyet cezası alan bir şahıs hiçbir zaman memur olamaz. Anılan cezayı memur iken alan birinin memuriyetine son verilir. Geçici olarak bu hak mahrumiyet cezasını alan biri süresi dolunca memur olabilme hakkını yeniden elde eder. Böyle bir mahrumiyet cezasını alan ve cezası da ertelenen birinin memur olmasında engel bir husus yoktur. Bu hak mahrumiyeti ancak Ağır Ceza Mahkemelerinde yargılanan biri hakkında ve bu mahkemelerce verilir. devlet memurları kanunu 48 madde dmk Devlet Memurları Kanunu 48. Madde Genel ve Özel Şartlar Emsal Kararlar Danıştay Beşinci Dairesi E:1995/4251, K:1998/2788 Devlet Memurları Kanunu 48. Madde Genel ve Özel Şartlar Türk soylu olup Bulgaristan vatandaşı iken 1989 yılında uygulanan zorunlu göç nedeniyle Türkiye’ye gelmiş olan davacının, 10.8.1990 tarihinde … Teknik Üniversitesi Uçak ve Uzay Bilimleri Fakültesine Teknik Hizmetler Sınıfından Teknisyen olarak atandığı, atanması sırasında davacının Bulgaristan vatandaşı iken Bulgaristan’da geçen hizmetlerinin 657 sayılı Kanunun anılan 36/C-1. maddesi uyarınca değerlendirildiği, daha sonra ise bu hizmetlerin Türk Vatandaşlığından önce geçmesi nedeniyle anılan hüküm uyarınca değerlendirilemeyeceğinden bahisle kazanılmış hak aylık derecesinden düşülerek intibakının yeniden düzenlenmiş olduğu, davacının Bulgaristan’da geçen söz konusu hizmetlerinin nitelik ve süresi konusunda bir uyuşmazlık bulunmadığı, uyuşmazlığın davacının bu hizmetlerinin Türk vatandaşlığına geçmeden önce Bulgar vatandaşlığı statüsünde iken geçmiş olması nedeniyle değerlendirilmemesinden kaynaklandığı dosyanın incelenmesinden anlaşılmaktadır. 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun Devlet memurluğuna alınmaya ilişkin şartları düzenleyen 48/A-1. maddesinde “Türk vatandaşı olmak” Devlet memuru olabilmenin genel şartları arasında sayılmış ise de, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu ile diğer bazı kanunlarda değişiklik yapılması hakkındaki 27.6.1989 günlü, 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin Geçici 5.maddesinde “Bulgaristan’dan Türkiye’ye mecburi göçe zorlanan ve Türkiye’de ikamet eden bu ülke uyruğuna mensup Türk soyundan olan kişilerin devlet memuriyetine alınmalarında Türk Vatandaşı olma şartı aranmaz” hükmü öngörülerek bu konuda bir istisna getirilmiş bulunmaktadır. Nitekim Bakanlar Kurulu Kararnamesiyle Türk Vatandaşlığına alınıp T.C. Emekli Sandığına iştirakçi olan kimselerin Türk vatandaşlığına kabullerinden önce geçmiş, borçlanma hükümleri kapsamında bulunan hizmet sürelerinin borçlanma yoluyla emeklilik fiil hizmet sürelerine dahil olup olamayacağı konusuna ilişkin olarak Danıştay İçtihatları Birleştirme Kurulunca verilen 29.12.1983 günlü, E: 1983/3, K:1983/12 sayılı kararla: 5434 sayılı T.C. Emekli Sandığı Kanununun sandıktan faydalanacaklara ilişkin 12. maddesinde öngörülen Türk vatandaşı olma koşulunun yalnızca iştirakçi olabilmenin bir şartı olduğu, sandığa tabi personelin bir kısım hizmet sürelerinin borçlanma yoluyla emeklilik fiili hizmet sürelerine dahil edilmesine imkan veren aynı kanunun gerek geçici 65. maddesinde, gerekse çeşitli tarihlerde bu kanuna eklenen bazı ek ve geçici maddelerde veya bu Kanunun bazı maddelerini değiştiren kanunlarda getirilen yeni borçlanma hükümlerinde, borçlanma imkanı tanınan personelin statüsünün belirtildiği ve borçlanılacak hizmet süreleri de, geçtiği vazife ve hizmetler açıklanmak suretiyle tarif edildiği hizmetin Türk Vatandaşlığında geçmesi gerektiğinin belirtilmediği, bu nedenle belirtilen hizmetlerin borçlandırılmamasında kanunlara, hak ve nesafet ilkelerine uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle içtihatların sözü edilen hizmetleri
Devlet Memurları Kanunu 48. Madde (DMK) konusunda detaylı bilgi için avukatofisi.gen.tr sayfamızı ziyaret edebilirsiniz.
Sonuç
Devlet Memurları Kanunu 48. Madde (DMK) hakkında yukarıda sunulan bilgiler genel niteliktedir. Kişisel hukuki durumunuz için profesyonel avukat desteği almanızı öneririz.
Sıkça Sorulan Sorular
Bu konuda ne yapılabilir?
Konuya ilişkin olarak lisanslı bir avukattan hukuki danışmanlık almanız önerilmektedir.
Yasal süreç ne kadar sürer?
Yasal süreç, davanın türüne göre değişir. Birkaç aydan birkaç yıla kadar sürebilir.
Hukuki danışmanlık almak neden önemlidir?
Her davanın kendine özgü koşulları vardır. Doğru strateji için uzman desteği kritik önem taşır.
⚠️ Yasal Uyarı: genel bilgilendirme amaçlıdır. Hukuki tavsiye yerine geçmez.