Çek — Senet — Bono Zamanaşımı Süreleri
Çek – Senet – Bono Zamanaşımı Süreleri Tazminat Hukuku Tarih: 07-03-2025 Çek, senet, bono zamanaşımı süreleri TTK 749. ve 814. maddede düzenlenmiştir. Bir alacağın zamanaşımı süresinin dolmuş olması alacak hakkının varlığını ortadan kaldırmamakla birlikte, o hakkın talep edilememesi sonucunu doğurmaktadır.

Çek – Senet – Bono Zamanaşımı Süreleri Tazminat Hukuku Tarih: 07-03-2025 Çek, senet, bono zamanaşımı süreleri TTK 749. ve 814. maddede düzenlenmiştir. Bir alacağın zamanaşımı süresinin dolmuş olması alacak hakkının varlığını ortadan kaldırmamakla birlikte, o hakkın talep edilememesi sonucunu doğurmaktadır. Zamanaşımı süreleri def’i olup borçlu tarafından belli bir aşamaya kadar ileri sürülmelidir. Aksi takdirde yapılan işlem geçerli olacaktır. Hak düşürücü süreleri hakim resen dikkate almaz. Poliçe, bono ve çekten oluşan kambiyo senetleri hakkında düzenlenen zamanaşımı süreleri Türk Ticaret Kanunu’nda yer almaktadır (TTK m.749). Bonoda 3 tür zamanaşımı süresi bulunmaktadır. Bunlar: Düzenleyene karşı ileri sürülecek talepler yönünden: Hamilin düzenleyene(asıl borçlu) karşı ileri süreceği talepler yönünden zamanaşımı süresi 3 yıldır. Düzenleyen için zamanaşımı süresi vadeden itibaren işlemeye başlar. (TTK m.749/1) Hamilin kendisinden önce gelen müracaat borçlularına karşı ileri süreceği talepler yönünden: Vadesi geçmiş bir bononun hamili, elindeki bonoya dayanarak kendisinden önce gelen müracaat borçlularına başvurabilir. Bu başvuru için zamanaşımı süresi 1 yıldır. Hamilin müracaat borçlularına karşı ileri süreceği talepler yönünden zamanaşımı protesto tarihinden itibaren işlemeye başlar. (TTK m.749/2) Ödeyen müracaat borçlusunun, kendinden önce gelen müracaat borçlularına karşı ileri süreceği talepler yönünden: Bono bedelini ödeyen müracaat borçlusunun, kendinden önce gelen müracaat borçlularına karşı ileri sürebileceği talepler yönünden zamanaşımı süresi, ödeme tarihinden itibaren 6 aydır. (TTK m.749/3) İnfaz Hesaplama Yapmak İçin Tıklayınız bono zamanasimi sureleri ne kadar Makale İçeriği Toggle TTK Kapsamında Kambiyo Senedi Nelerdir? Zamanaşımı, bir hakkın varlığını ortadan kaldırmamakla birlikte, aradan belli bir süre geçmesi sebebiyle artık talep edilememesi anlamına gelmemektedir. Hak düşürücü süreden farklı olarak hakim arafından resen dikkate alınamayacaktır. Borçlu tarafından iler sürülmesi gereken bir def’idir. Poliçe, bono ve çekten oluşan kambiyo senetleri için de TTK’da zamanaşımı süreleri düzenlenmiştir. Bu yazımızda, kambiyo senetlerinden sadece bonoyu ele alarak bonoyla ilgili zamanaşımı sürelerinden bahsedeceğiz. TTK uyarınca kambiyo senetleri 3 çeşittir. Bunlar; Poliçe Bono Çektir. Bir senet zamanaşımına uğrasa bile kambiyo senedi vasfını kaybetmemektedir. Kambiyo senetlerine özgü haciz yoluyla icra takibinde; senedin zamanaşımına uğramış olması hususu, bir def’i hakkı olduğu için, borçlu zamanaşımı def’inde bulunmadığı sürece; icra dairesi tarafından icra takibine müdahale mümkün değildir. TTK’da Zamanaşımına Dair Düzenleme Neleri Kapsamaktadır? Poliçe, bono ve çekten oluşan kambiyo senetleri hakkında düzenlenen zamanaşımı süreleri Türk Ticaret Kanunu’nda yer almaktadır TTK 749.madde uyarınca; Poliçeyi kabul edene karşı ileri sürülecek poliçeden doğan istemler, vadenin geldiği tarihten itibaren üç yıl geçmekle zamanaşımına uğrar. Hamilin, cirantalarla düzenleyene karşı ileri süreceği istemler, süresinde çekilen protesto tarihinden veya senette “gidersiz iade olunacaktır” kaydı varsa vadenin dolduğu tarihten itibaren bir yıl geçmekle zamanaşımına uğrar. Bir cirantanın başka cirantalarla düzenleyen aleyhine ileri süreceği istemler, cirantanın poliçeyi ödediği veya poliçenin dava yolu ile kendisine karşı ileri sürüldüğü tarihten itibaren altı ay geçmekle zamanaşımına uğrar. Çek – Senet – Bono Zamanaşımının Kesilme Sebepleri Nelerdir? TTK’nın 750.maddesi uyarınca; “Zamanaşımı; dava açılması, takip talebinde bulunulması, davanın ihbar edilmesi veya alacağın iflas masasına bildirilmesiyle kesilir.” Zamanaşımı süresinin kesilmesinden sonra kesilen zamanaşımı süresi, yeniden işlemeye başlar. Zamanaşımını kesen haller şu şekildedir: Davanın açılması İcra takibinin yapılması Davanın ihbarı Alacağın iflas masasına bildirilmesi halleridir. Zamanaşımına uğramış bir bonoyla ilgili bono alacaklısı takibe girişse dahi, borçlu zamanaşımı def’ini ileri sürerek ödemeden kaçınabilecektir. Alacaklı TTK’nın 732. maddesine dayanarak keşideciye (borçluya) karşı, bononun zamanaşımına uğradığı tarihten itibaren 1 yıl içinde, genel hükümler çerçevesinde sebepsiz zenginleşme davası açabilecektir. Diğer taraftan alacaklı, 1 yıl içinde sebepsiz zenginleşmeye dayanarak dava açmaz veya bu süreyi kaçırır ise, artık sadece var olan temel ilişkiye dayanarak 10 yıllık genel zamanaşımı süresi içerisinde alacağını isteme hakkına sahip olacaktır. TTK’nın 751.maddesi uyarınca; Zamanaşımını kesen işlem, kimin hakkında meydana gelmişse ancak ona karşı hüküm ifade eder. Zamanaşımı kesilince, süresi aynı olan yeni bir zamanaşımı işlemeye başlar. Bono Zamanaşımı Süreleri Nelerdir? Hamilin Düzenleyene Karşı İleri Süreceği Talepler Yönünden Zamanaşımı Süreleri Vadesi gelmiş fakat ödenmeyen bir bononun hamili, senedi düzenleyene karşı kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla icra takibi başlatabilecektir. Hamilin düzenleyene karşı ileri sürebileceği talepler yönünden zamanaşımı süresi TTK’da 3 yıl olarak düzenlenmiştir. Yani hamilin düzenleyene karşı ileri sürebileceği bono zamanaşımı süresi 3 yıldır. Düzenleyene karşı başlatılacak icra takiplerinde zamanaşımı süresi vadeden itibaren işlemeye başlamaktadır. (TTK m.749/1). Bu tarihten sonra senet kambiyo vasfını yitirmekte olup, ancak borçluya karşı açılacak bir davada yazılı delil başlangıcı niteliğini haiz olacaktır. Yazılı delil başlangıcı sayılan zamanaşımına uğramış bonoya dair davada tanık dinletilebilecektir. Hamilin Kendisinden Önce Gelen Müracaat Borçlularına Karşı İleri Süreceği Talepler Yönünden Zamanaşımı Süreleri Vadesi geçmiş bir bononun hamili, elindeki bonoya dayanarak kendisinden önce gelen müracaat borçlularına yani cirantalara başvurabilmektedir. Bu başvuru için zamanaşımı süresi, düzenleyene karşı yapılan başvurudan farklı olup 1 yıldır. Hamilin müracaat borçlularına karşı ileri süreceği talepler yönünden zamanaşımı süresi protesto tarihinden itibaren işlemeye başlayacaktır. Yani hamilin kendisinden önce gelen müracaat borçlularına karşı ileri sürebileceği bono zamanaşımı süresi 1 yıldır. Ödeyen Müracaat Borçlusunun, Kendisinden Önce Gelen Müracaat Borçlularına Karşı İleri Süreceği Talepler Yönünden; Bir bonoyu ödeyen müracaat borçlusu, kendisinden önce gelen müracaat borçlularına rücu edebilir. Ancak kanun, bu durumda zamanaşımı süresini diğer durumlara göre daha kısa tutmuştur. Buna göre, bono bedelini ödeyen müracaat borçlusunun, kendisinden önce gelen müracaat borçlularına karşı ileri sürebileceği talepler yönünden zamanaşımı süresi, ödeme tarihinden itibaren 6 aydır. Yani borcu ödeyen müracaat borçlusu kendinden önce gelen müracaat borçlusu için bono zamanaşımı süresi 6 aydır. Yukarıda sayılı 3 halin hepsinde keşideciye karşı ileri sürülecek talepler yönünden zamanaşımı sürelerinin hesabında 3 yıllık zamanaşımı süresi uygulanmaktadır. cek zamanasimi sureleri Çekte Zamanaşımı Süreleri Çekte zamanaşımı süreleri Türk Ticaret Kanunu’nun 814.maddelerinde düzenlenmiştir. TTK’nın 814. maddelerine göre; “Hamilin, cirantalarla, düzenleyen ve diğer çek borçlularına karşı sahip olduğu başvurma hakları, ibraz süresinin bitiminden itibaren üç (3) yıl geçmekle zamanaşımına uğrar. Çek borçlularından birinin diğerine karşı sahip olduğu başvurma hakları, bu çek borçlusunun çeki ödediği veya çekin dava yolu ile kendisine karşı ileri sürüldüğü tarihten itibaren üç yıl geçmekle zamanaşımına uğrar”. Kambiyo senetlerinden bir diğeri ol
Çek — Senet — Bono Zamanaşımı Süreleri konusunda detaylı bilgi için avukatofisi.gen.tr sayfamızı ziyaret edebilirsiniz.
Sonuç
Çek — Senet — Bono Zamanaşımı Süreleri hakkında yukarıda sunulan bilgiler genel niteliktedir. Kişisel hukuki durumunuz için profesyonel avukat desteği almanızı öneririz.
Sıkça Sorulan Sorular
Bu konuda ne yapılabilir?
Konuya ilişkin olarak lisanslı bir avukattan hukuki danışmanlık almanız önerilmektedir.
Yasal süreç ne kadar sürer?
Yasal süreç, davanın türüne göre değişir. Birkaç aydan birkaç yıla kadar sürebilir.
Hukuki danışmanlık almak neden önemlidir?
Her davanın kendine özgü koşulları vardır. Doğru strateji için uzman desteği kritik önem taşır.
⚠️ Yasal Uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır. Hukuki tavsiye yerine geçmez.