GBT “Genel Bilgi Toplama” Nedir? GBT’de Neler Çıkar? 2026
GBT “Genel Bilgi Toplama” Nedir? GBT’de Neler Çıkar? Ceza Hukuku Tarih: 25-05-2026 GBT, “Genel Bilgi Toplama” ifadesinin kısa adıdır . Yani GBT’nin açılımı genel bilgi toplamadır.
GBT “Genel Bilgi Toplama” Nedir? GBT’de Neler Çıkar? Ceza Hukuku Tarih: 25-05-2026 GBT, “Genel Bilgi Toplama” ifadesinin kısa adıdır . Yani GBT’nin açılımı genel bilgi toplamadır. İçişleri Bakanlığına bağlı Sahil Güvenlik, Emniyet Teşkilatı, Jandarma ile Gümrük Müsteşarlığının ortaklaşa kullandığı GBT (Genel Bilgi Toplama) sistemi, T.C Kimlik Numarası sorgulaması ve kişisel veri doğrulaması yapan bir veri tabanı sistemidir. Özellikle polis ve jandarma tarafından kendi hizmet bölgelerinde hakkında yakalama tutuklama veya yurt dışına çıkma yasağı kararı olan kişiler ile yakalanmış da olsa suç işlemiş olanlardan haklarında yargı yerlerince kovuşturma yürütülenlere ilişkin kayıtlar girilir. GBT kayıtları KİHBİ (Kaçakçılık İstihbarat, Harekat, Bilgi Toplama) Yönergesine göre tutulmakta ve ‘Hizmete Özel’ gizlilik derecesi taşımaktadır. Bu sebeple Resmi Gazete’de yayınlanmamıştır. Ancak kişiler açısından yapılan işlemlerde gizlilik esas alınmamaktadır. KİHBİ Daire Başkanlığı İç İşleri Bakanlığı’na bağlı ana hizmet birimlerinden biridir. Şahıs bilgi formu açmaya yetkili olan kurum İlçe veya Şube Bilgi Toplama Birimidir. Bilgi Edinme Kanununun yürürlüğe girmesiyle birlikte kişiler bu sistemde, haklarında herhangi bir kayıt olup olmadığını ilde Valilik makamına ilçede Kaymakamlığa bir dilekçe ile başvurarak öğrenebilmektedirler. GBT sisteminde kişilere ilişkin tutulan kayıtlar, kişisel veri niteliğindedir. Bu bilgiler, güvenlik taramaları ve güvenlik soruşturmalarında kullanılmaktadır. GBT sistemine yapılan bilgi girişi, esas itibarıyla bir suç işleyen kişi hakkında yakalama emri düzenlenmesi nedeniyle yapılmaktadır. Yakalama emri kendisine ulaşan birim, karar takip formu oluşturduktan sonra bu formu bilgi toplama birimine göndermektedir. Bilgi Toplama Yönergesi’nin 7. maddesine göre bilgi formu aşağıdaki kişiler hakkında düzenlenir: Adli makamların haklarında yakalama emri verdiği kişiler. Yokluklarında tutuklama kararı verilenler. Aranan kişiler. Yakalansalar da Bilgi Toplama Yönergesi’nin 9/b. Maddesinde sayılan suçları işleyen kişiler. Kayıp şahıslar hakkındaki bilgiler. Belli hakları kullanmaktan yoksun bırakılanlar ( Kamu hizmetlerinden men edilenler). İç İşleri Bakanlığınca KİHBİ bilgi sisteminde aranması uygun görülen askeri suçlular. GBT, haklarında yakalama veya tutuklama kararı ya da yurt dışı çıkış yasağı düzenlenmiş kişilerin kaydının tutulmasına ve bu kişilerin yakalanmasına yönelik olarak işleyen emniyet sistemidir. GBT yani ‘’Genel bilgi toplama’’ kolluk kuvvetlerinin haklarında yakalama, tutuklama, yurtdışına çıkış yasağı düzenlenen kişiler hakkında bilgi toplanarak kurulan sistemdir. Bu kişilerin kayıtlarının tutulması hem yakalanmalarını sağlar hem de yakalandıktan sonra yargı yerlerinin yürüttüğü işlemlere katkı sağlar. Kaçakçılık İstihbarat, Harekât ve Bilgi Toplama Dairesi Başkanlığı (KİHBİ)’nin 2005’teki Bilgi Toplama Yönergesi’nde ilgili usuller belirtilmiştir. KİHBİ İçişleri Bakanlığı’na bağlıdır. İlgili Makale: İnfaz Hesaplama Makale İçeriği Toggle GBT Nedir? GBT, “Genel bilgi toplama” kolluk kuvvetlerinin haklarında yakalama, tutuklama, yurtdışına çıkış yasağı düzenlenen kişiler hakkında bilgi toplanarak kurulan sistemdir. Anayasa Mahkemesine göre kişisel veri, kimliği belirli/belirlenebilir olması şartıyla kişiye ilişkin bütün bilgileri ifade etmektedir. Doktrinde bazı yazarlara göre de kimlik bilgilerinin yanında yakalama emri, tutuklama kararı, yurt dışına çıkış yasağı kararları ve derdest ceza yargılamasına ilişkin verilerin işlendiği bir sistem olan GBT’deki bilgiler, kişisel veri niteliğindedir. GBT uygulaması ile kolluk görevlileri; şehir merkezleri, eğlence alanları, havalimanları, ulaşım araçları gibi kamuya açık alanlarda bulunan ve oradan geçen kişiler hakkında sorgulama yapılır. Sorgulama kimlik bilgisi üzerinden yapılır ve GBT sistemine kayıtlı bilgiler ortaya çıkar. Yani söz konusu sorgulamanın yapılabilmesi için kolluk görevlisi öncelikle kişiyi durdurur ve kimlik bilgilerini öğrenir. Kişinin durdurulması ise bir yerden başka bir yere giden kişinin geçici süreyle bekletilmesidir. Bunun için de kolluk olağan hayatın akışında kendisinden beklenilen tecrübeyle durdurma işlemini gerçekleştirebilir. Makul bir sebebin varlığı yeterlidir. Kolluk faaliyeti adli ve idari kolluk faaliyeti olarak ikiye ayrılır. Bu ayrım fonksiyonel bir ayrmdır. Kolluk görevlilerinin somut bir suç şüphesi olmadan hakkında yakalama emri olan belirsiz sayıda kişiyi yakalamak amacıyla yaptığı “rutin” GBT uygulaması idari kolluk faaliyetidir. İdari kolluk faaliyetinin yaptığı bu işleme tarama da denir. Ancak ceza soruşturmasından sonra yakalanan şüphelinin veya şüpheli kişinin yakalanması için suç yerindeki kişilerin GBT sorgusu yapılması ise adli kolluk faaliyetidir. 3152 Sayılı İçişleri Bakanlığı Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanunun Kaçakçılık İstihbarat Harekat ve Bilgi Toplama Dairesi Başkanlığı başlıklı 13. Maddenin (c) fıkrasında “ Suç işleyip ele geçmeyen kişilerin çalınan veya kaybedilen motorlu taşıtların ateşli silahların kimliği ispata yarayan her türlü belgelerin kayıtlarını tutarak güvenlik kuvvetlerine bildirmek görevli kuruluşlarla ilgili kuvvetleri arasında koordinasyon sağlamak” şeklinde düzenlenmiştir. İlgili Makale: Belli Hakları Kullanmaktan Yoksun Bırakılma gbt nedir GBT Kayıtlarının Silinmesi GBT kayıtlarının silinmesi bireyler açısından oldukça önemlidir. Bu kayıtların silinmesi ile kişilerin hak kaybını önlenmek amaçlanır. GBT sistemindeki bilgi formunun iptal edilmesi, formun açılmasına sebep olan suç tipine göre iki farklı şekilde düzenlenmiştir. Bilgi Toplama Yönergesinin 9/b maddesine girmeyen suçlardan dolayı hakkında yakalama kararı bulunan kişinin yakalanmasıyla, bilgi formu imha edilir. Hakkında Savcılık tarafından kovuşturmaya yer olmadığı kararı verilen kişinin kayıtları da kararın kesinleşmesinden sonra silinir. Bunun yanında kayıt açılmasına neden olan suç tipinin kanun değişikliği ile suç olmaktan çıkarılması, ya da kişinin ölümü gibi sebepler de ilgili kişinin GBT kayıtlarının silinmesini sağlar. Bilgi Toplama Yönergesinin 9/b maddesine giren bir suçun işlenmesi nedeniyle açılan bilgi formunun iptal koşulları daha farklıdır. Hangi adli aşamada olduğu fark etmeksizin kişi hakkında yakalama emri varsa; kişinin yakalanması ile, bilgi formundaki “ARANIYOR” kaydı yerine “YAKALANDI” olarak değiştirilir. Bilgi formu imha edilmez, tasnifte kalır. İlgili suçları işleyenler hakkında beraat ya da zaman aşımı nedeniyle davanın düşmesine karar verildiğinde bilgi formları iptal edilir ancak yine imha edilmez. Sanık hakkında af, şartlı tahliye, adli sicil kaydının silinmesi, cezanın paraya çevrilmesi gibi durumlarda bilgi formu iptal edilmez. Askeri suçlardan aranan kişinin askerlik şube başkanlıkları tarafından takibinin durdurulmasına dair karar verildiğinde, güvenlik kuvvetlerine yazı gönderilerek GBT kayıtları iptal edilir. Belli hakları kullanmaktan yoksun bırakılma cezası alanların ise, cezalarının bitimiyle beraber sistemdeki kayıtları silinir. GBT sistemine girilen formların iptal edilmesi bilgi toplama birimlerince resen yapılabileceği gibi söz konusu kişi ya da vekilin yazılı müracaatı ile de yapılabilir. Kayıtların silinmesi form iptali şeklinde olur ve iki şekildedir. Birincisi Bilgi Toplama Yönergesi m. 9/b’deki suçlara girmeyen suçlar için açılan bilgi formları kişilerin yakalanması halinde imha edilir. İkincisi ise Bilgi Toplama Yönergesi m. 9/b’deki suçlara giren bilgi formları koşullar oluştuğu takdirde iptal evrakı e
GBT “Genel Bilgi Toplama” Nedir? GBT’de Neler Çıkar? 2026 konusunda detaylı bilgi için avukatofisi.gen.tr sayfamızı ziyaret edebilirsiniz.
Sonuç
GBT “Genel Bilgi Toplama” Nedir? GBT’de Neler Çıkar? 2026 hakkında yukarıda sunulan bilgiler genel niteliktedir. Kişisel hukuki durumunuz için profesyonel avukat desteği almanızı öneririz.
Sıkça Sorulan Sorular
Bu konuda ne yapılabilir?
Konuya ilişkin olarak lisanslı bir avukattan hukuki danışmanlık almanız önerilmektedir.
Yasal süreç ne kadar sürer?
Yasal süreç, davanın türüne göre değişir. Birkaç aydan birkaç yıla kadar sürebilir.
Hukuki danışmanlık almak neden önemlidir?
Her davanın kendine özgü koşulları vardır. Doğru strateji için uzman desteği kritik önem taşır.
⚠️ Yasal Uyarı: genel bilgilendirme amaçlıdır. Hukuki tavsiye yerine geçmez.