Düzenleme Ortaklık Payı (DOP) Kesintisi Nedir?( 2026)
Düzenleme Ortaklık Payı (DOP) İdare Hukuku Tarih: 27-03-2025 Düzenleme ortaklık payı , belediyeler ve valilikler tarafından düzenlemeye tabi tutulan arazilerin dağıtımları esnasında, bu arazilerin yüzölçümlerinden yeteri kadar saha düzenlemesi nedeniyle meydana gelecek değer artışlarının karşılığında bedelsiz şekilde kesilen pay olarak tanımlanmaktadır. Daha basit bir ifadeyle, bir arsa imar planı çerçevesinde düzenlenirken, sahibi o arsanın bir kısmını kamu kullanımına (örneğin yol veya park için) bırakmak zorundadır. Bu bırakılan kısım, düzenleme ortaklık payı (DOP) olarak adlandırılır. Düzenleme ortaklık payı, arazi üzerindeki düzenlemeden önceki yüzölçümünün %45’indan fazla olamaz.
Düzenleme Ortaklık Payı (DOP) İdare Hukuku Tarih: 27-03-2025 Düzenleme ortaklık payı , belediyeler ve valilikler tarafından düzenlemeye tabi tutulan arazilerin dağıtımları esnasında, bu arazilerin yüzölçümlerinden yeteri kadar saha düzenlemesi nedeniyle meydana gelecek değer artışlarının karşılığında bedelsiz şekilde kesilen pay olarak tanımlanmaktadır. Daha basit bir ifadeyle, bir arsa imar planı çerçevesinde düzenlenirken, sahibi o arsanın bir kısmını kamu kullanımına (örneğin yol veya park için) bırakmak zorundadır. Bu bırakılan kısım, düzenleme ortaklık payı (DOP) olarak adlandırılır. Düzenleme ortaklık payı, arazi üzerindeki düzenlemeden önceki yüzölçümünün %45’indan fazla olamaz. Bu husus %40 olarak belirlenmişken, 04.07.2019 tarihli 7181 sayılı Kanun’un 9. maddesiyle değiştirilmiştir. Düzenleme Ortaklık Payı kavramı, 3194 sayılı İmar Kanunu’nun 18. maddesi çerçevesinde düzenlenmiş olup, bu maddede imar planı uygulanırken arazi ve arsaların düzenlenmesi, kamu hizmet alanlarının oluşturulması ve bu süreçlerin adil bir şekilde yerine getirilmesi için bir amaçlanmıştır. DOP, bir bölgedeki taşınmazların imar planına uygun hale getirilmesi sırasında, mal sahiplerinin taşınmazlarından feragat ettikleri bir pay olarak tanımlanabilir. Düzenleme ortaklık payı nın, düzenleme ile araziden imar parseline dönüşen yerlere yaşanan değer artışının karşılığı olarak belli bir oranın alınması olduğu ifade edilmiştir. (İK m.18) Bununla birlikte düzenleme ortaklık payları, düzenlemeye tabi tutulan arazi ve arsalarda yer alan kurumların ihtiyacı olan belirli hizmetlerden başka amaçlarla kullanılamaz. Bu hizmetler, yol, meydan, park, otopark, ibadet yeri, karakol, okul, hastane vb. olarak sıralanabilir. Düzenleme ortaklık payı alanlarının toplamı, umumi hizmetlere ayrılması gereken yerlerden az olduğu takdirde eksik kalan miktar valilikler ve belediyeler tarafından kamulaştırma yoluyla tamamlanır. ve Danışmanlık olarak bu yazımızda düzenleme ortaklık payından bahsedeceğiz. İlgili Makale: İnfaz Hesaplama Makale İçeriği Toggle Düzenleme Ortaklık Payı Kesintisi Nedir? Belediyeler veya valiliklerce düzenlemeye tabi tutulan arazi ve arsaların dağıtımı sırasında bunların yüzölçümlerinden yeteri kadar saha, düzenleme dolayısıyla meydana gelen değer artışları karşılığında bedelsiz kesilen paya “düzenleme ortaklık payı” denir. Yani bir arazi ya da arsanın herhangi bir parselasyon işlemine maruz kalmamış olması halinde, parselasyon işlemi uygulandığı takdirde işlem neticesinde değerinde bir artış meydana gelmektedir. Kural olarak taşınmazın imar parseli haline gelmesi durumunda malik tarafından idareye belirli bir bedel ödenmektedir. Ancak parselasyon işlemi neticesinde sosyal devlet uygulamaları kapsamında idarenin parselasyon işlemi yaptığı bölgede bir taşınmazının bulunması gerekmektedir. Yani idarenin bir alanda park, okul, karakol gibi umuma açık bir alan açabilmesi için o bölgede mülk sahibi olması gerekmektedir. İmar planı yapılan alanlarda, kamuya ayrılacak yol, yeşil alan, park, okul, sağlık tesisi gibi kamu hizmet alanlarının finansmanını sağlamak amacıyla taşınmaz sahiplerinden alınan bir pay olarak tanımlanabilir. Bu husus İmar Kanunu madde 18 kapsamında düzenlenmiştir. Maddenin ikinci fıkrası kapsamında şu şekilde bir tanımlama yapılmıştır: “Belediyeler veya valiliklerce düzenlemeye tabi tutulan arazi ve arsaların dağıtımı sırasında bunların yüzölçümlerinden yeteri kadar saha, düzenleme dolayısıyla meydana gelen değer artışları karşılığında “düzenleme ortaklık payı” olarak düşülebilir.” Yasa maddesinin devamında ise düzenleme ortaklık payının, düzenlemeden önceki arsanın yüzölçümünün %45’indan fazla olamayacağı hüküm altına alınmıştır. İlgili Makale: İptal Davası duzenleme ortaklik payi kesintisi Belediye ve Valiliklerin DOP Kapsamındaki Yetkileri Belediyeler tarafından yol fazlaları veya kamu kurumu/belediyelere ait yerlerin birleştirilmesi hatta bu alanların imar planlarına uygun ayrılması mevzuata uygun şekilde düzenlenebilir. Belediyelerin bunların dışındaki yetkilerinden bazıları da mülkiyetlerin mevzuata uygun olarak hak sahiplerine dağıtılması ve resen tescil işlemlerinin yapılmasıdır. Belediyelerin yetki alanı dışındaki yerlerde bu yetkiler taşınmazın bağlı olduğu valilik tarafından gerçekleştirilir. Belediye ve valiliklerin en önemli görevlerinden birisi de parselasyon yapma yetkisidir. Bu yetki kapsamında idareye bir taşınmazın bölünmesi yetkileri verilmektedir. Belediye ve valilikler tarafından yapılan parselasyonlar kapsamında umuma açık hizmet alanları da tesis edilmektedir. Bu gibi iyileştirmeler yapılırken ortaya çıkan değer artış oranı üzerinde yine belediye ve valilikler tarafından düzenleme ortaklık payı (DOP) kesintisi yapılabilir. İmar Kanunu’nun 18. maddesi gereğince belediyelerin yetkileri şöyle sıralanabilir; Belediyeler, kendi sınırları içindeki araziler için imar planlarını hazırlar. Bu planlarda, Düzenleme Ortaklık Payı kapsamında kamuya ayrılacak alanlar (yol, park, okul vb.) belirlenir. Planlar, belediye meclisi tarafından onaylanır ve DOP oranı bu süreçte karara bağlanır. DOP oranı, belediye tarafından tespit edilir. Bu oran, ihtiyaca göre genellikle %40’ı aşmamak kaydıyla belirlenir. Belediye, DOP oranını belirlerken mahalin gereksinimlerini (örneğin okul, yeşil alan eksikliği gibi) ve arazi maliklerinin haklarını dengeli bir şekilde gözetmek zorundadır. Belediyeler, DOP’un uygulanacağı parselasyon planlarını hazırlar. Bu süreçte, her parselden alınacak DOP miktarı hesaplanır ve DOP miktarı düştükten sonra net parseller mal sahiplerine dağıtılır. DOP kesintisinden sonra parselasyon planı kapsamında kamuya ayrılan alanların tapuya tescil edilmesini sağlar. DOP kesintisi ile birlikte yeni parselasyon planı, belediye tarafından mal sahiplerine tebliğ edilir. İtiraz süresi (bu süre genellikle 30 gün olarak belirlenir) içerisinde gelen şikayetler belediye tarafından değerlendirilir ve karara bağlanır. İtirazların çözümü için gerekirse plan revizyonu yapılabilir. DOP ile kamu yararına ayrılan alanlar belediyenin mülkiyetine geçer ve bu alanlar kamu hizmetine tahsis edilir (örneğin yol açma, park yapma). Belediyeler, bu alanların bakımını ve kullanımını da üstlenir. Belediyeler, DOP uygulamasının kanuna uygun şekilde yapılmasını denetler ve herhangi bir usulsüzlük durumunda müdahale eder. Valilikler, belediye sınırları dışında kalan alanlarda (köyler, belde olmayan yerler) DOP ile ilgili yetkileri üstlenir. Ayrıca, belediyelerin yetki alanında olduğu durumlarda da denetim ve koordinasyon görevini yürütür. Valiliklerin yetkileri şunlardır: Belediye sınırları dışında kalan yerlerde, imar planı yapma ve DOP uygulama yetkisi valiliklere aittir. Bu görev genellikle İl Özel İdaresi üzerinden yürütülür. Valilik, bu alanlarda DOP oranını belirler ve parselasyon planını hazırlar. Belediyeler tarafından hazırlanan imar planları ve DOP uygulamaları, valilik tarafından denetlenir. Valilik, bu planların İmar Kanunu’na uygunluğunu kontrol eder. Belediye sınırları içindeki bazı büyük ölçekli projelerde, valilik onay makamı olarak devreye girebilir. DOP uygulamasına yapılan itirazlar, belediye tarafından çözülememesi durumunda valiliğe iletilebilir. Valilik, bu konuda ara bulucu veya karar mercii olarak hareket edebilir. Valilikler, il genelinde imar faaliyetlerinin koordinasyonunu sağlar. Örneğin, bir ilin farklı belediyeleri arasında uyumsuzluk çıkarsa, valilik bu uyumu sağlamakla yükümlüdür. Ayrıca, afet riski gibi özel durumlarda (örneğin 6306 sayılı Kanun kaps
Düzenleme Ortaklık Payı (DOP) Kesintisi Nedir?( 2026) konusunda detaylı bilgi için avukatofisi.gen.tr sayfamızı ziyaret edebilirsiniz.
Sonuç
Düzenleme Ortaklık Payı (DOP) Kesintisi Nedir?( 2026) hakkında yukarıda sunulan bilgiler genel niteliktedir. Kişisel hukuki durumunuz için profesyonel avukat desteği almanızı öneririz.
Sıkça Sorulan Sorular
Bu konuda ne yapılabilir?
Konuya ilişkin olarak lisanslı bir avukattan hukuki danışmanlık almanız önerilmektedir.
Yasal süreç ne kadar sürer?
Yasal süreç, davanın türüne göre değişir. Birkaç aydan birkaç yıla kadar sürebilir.
Hukuki danışmanlık almak neden önemlidir?
Her davanın kendine özgü koşulları vardır. Doğru strateji için uzman desteği kritik önem taşır.
⚠️ Yasal Uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır. Hukuki tavsiye yerine geçmez.