PAEM, POMEM ve PMYO Öğrencilikten Çıkarılma (Okuldan Atılma)

PAEM, POMEM ve PMYO öğrencilikten çıkarılma süreci, polis meslek eğitim kurumlarında öğrenim gören adayların ilişiklerinin kesilmesi yani okuldan atılma işlemidir. Polis Amirleri Eğitim Merkezi (PAEM), Polis Meslek Eğitim Merkezi (POMEM) ve Polis Meslek Yüksekokulu (PMYO) öğrencilerinin öğrencilikten çıkarılma nedenleri, disiplin süreci, savunma hakkı ve itiraz yolları hakkında bu kapsamlı rehberde detaylı bilgi sunacağız.

Makale İçeriği

Polis olmak, Türkiye’de birçok gencin kariyer hedeflerinden biridir. Ancak polis meslek eğitim kurumlarına kabul edilmiş olmak, öğrenimin herhangi bir aşamasında öğrencilikten çıkarılma riskini ortadan kaldırmamaktadır. paem poyem pmyo öğrencilikten çıkarılma süreci, 320 sayılı Polis Akademisi Başkanlığı Yönetmeliği ve Polis Meslek Eğitim Merkezleri Yönetmeliği çerçevesinde sıkı kurallara tabidir.

PAEM, POMEM ve PMYO Nedir?

Türkiye’de polis eğitimi veren üç temel kurum bulunmaktadır:

Bu üç kurumda öğrenim gören öğrenciler, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun öğrencilere ilişkin hükümleri ile özel yönetmeliklere tabi tutulmaktadır. Öğrencilikten çıkarılma kararı, öğrencinin tüm polis meslek hayatını etkileyen kritik bir karardır.

PAEM, POMEM ve PMYO Öğrencilerinin Polis Akademisi ile İlişiklerinin Kesilmesi

Polis meslek eğitim kurumlarında öğrenim gören öğrencilerin ilişiklerinin kesilmesi, başka bir deyişle öğrencilikten çıkarılma veya “okuldan atılma” olarak adlandırılan işlem, 320 sayılı Polis Akademisi Başkanlığı Yönetmeliği’nin 44. ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir.

İlişik kesme, öğrencinin polis meslek eğitim kurumundan herhangi bir nedenle ayrılması, öğrencilik sıfatının sona ermesi ve mezuniyet belgesi alamaması anlamına gelmektedir. Bu işlem, öğrencinin Emniyet Genel Müdürlüğü kadrolarında polis memuru olarak atanma hakkını ortadan kaldırmaktadır.

Öğrencilikten çıkarılma kararı, Disiplin Kurulu’nun teklifi üzerine Akademi/POMEM/PMYO Yönetim Kurulu tarafından alınmaktadır. Karar, öğrenciye tebliğ edilir ve öğrenci çeşitli hukuki yollara başvurma hakkına sahiptir.

Disiplin Notları ve Kademeli Disiplin Sistemi

Polis meslek eğitim kurumlarında disiplin notları sistemi, öğrencilerin davranışlarının puanlama yoluyla takip edilmesini sağlayan bir sistemdir. Disiplin notları, öğrencinin genel davranış değerlendirmesini yansıtır ve belirli bir eşiğin altına düşülmesi durumunda disiplin işlemi başlatılır.

Disiplin notları genel olarak şu kategorilerde değerlendirilmektedir:

Disiplinsizlik Sebebiyle Eğitim Kurumundan Çıkarılma

Disiplinsizlik sebebiyle eğitim kurumundan çıkarılma, öğrencinin kasıtlı veya ağır ihmal sonucu gösterdiği uygunsuz davranışlar nedeniyle öğrencilik sıfatının sonlandırılmasıdır. Bu tür çıkarma, disiplin notlarının yanı sıra doğrudan disiplin cezası olarak da uygulanabilir.

Disiplinsizlik nedeniyle çıkarılma kararı, aşağıdaki durumlarda gündeme gelebilmektedir:

Eğitim Kurumundan Çıkarma Cezası

Eğitim kurumundan çıkarma cezası, öğrencinin öğrencilik sıfatının sonlandırılması ve eğitim hakkından yoksun bırakılmasıdır. Bu ceza, Türk idare hukukunda önemli bir yeri olan “kademeli idare” ilkesi çerçevesinde, daha hafif disiplin cezalarının sonuç vermemesi halinde uygulanmaktadır.

Polis meslek eğitim kurumlarında uygulanan disiplin cezaları şunlardır:

Soruşturmanın Yapılış Şekli ve Soruşturmayı Tamamlama Süresi

Polis meslek eğitim kurumlarında disiplin soruşturması, 4483 sayılı Memurlar ve Diğer Kamu Görevlilerinin Yargılanması Hakkında Kanun ve 320 sayılı Yönetmelik hükümlerine göre yürütülmektedir.

Soruşturma Açılması

Disiplin soruşturması açılması için öncelikle bir ihbar, şikâyet veya olay bildirimi gerekmektedir. Soruşturma izni, kurum amirinin talebi üzerine veya resen başlatılabilmektedir.

Soruşturma sürecinde dikkat edilmesi gereken temel ilkeler şunlardır:

Soruşturmayı Tamamlama Süresi

Disiplin soruşturmalarının tamamlanma süresi, olayın karmaşıklığına göre değişmekle birlikte, genel olarak 30 ila 60 gün arasında tamamlanması beklenmektedir. Ancak bazı durumlarda bu süre uzatılabilmektedir.

Soruşturma süresinin uzaması halinde öğrenci, soruşturmanın uzamasından dolayı mağdur olmamalıdır. Zamanaşımı sürelerinin dolması, soruşturmanın otomatik olarak sonlandırılması anlamına gelmemektedir.

Savunma Hakkı

Savunma hakkı, Anayasa’nın 36. maddesinde güvence altına alınan hak arama özgürlüğünün disiplin sürecindeki tezahürüdür. Polis meslek eğitim kurumlarında öğrenim gören öğrencilerin savunma hakkı, 320 sayılı Yönetmelik’in 47. maddesinde düzenlenmiştir.

Savunma hakkının kullanılabilmesi için aşağıdaki koşulların sağlanması gerekmektedir:

Savunma Hakkının Kısıtlanması

Savunma hakkı, bazı istisnai durumlarda kısmen kısıtlanabilmektedir. Anayasa ve ilgili kanunlar çerçevesinde, savunma hakkının özüne dokunulmaksızın bazı sınırlamalar getirilebilmektedir.

Öğrenci savunmasını hazırlarken şu hususlara dikkat etmelidir:

Soruşturma Raporu

Disiplin soruşturması sonucunda hazırlanan soruşturma raporu, öğrencinin disiplin cezası alıp almamasında belirleyici olan temel belgedir. Soruşturma raporu, soruşturmayı yürüten görevli tarafından hazırlanır ve ilgili makama sunulur.

Soruşturma raporunda bulunması gereken unsurlar şunlardır:

Soruşturma Raporunun Değerlendirilmesi

Soruşturma raporu, Disiplin Kurulu tarafından değerlendirilir. Disiplin Kurulu, rapordaki bilgiler ışığında öğrenci hakkında karar verilmesini önerir. Kurul, aşağıdaki kararlardan birini alabilmektedir:

Soruşturmanın Sonuçlandırılması ve Karar

Disiplin soruşturmasının sonuçlandırılması, Disiplin Kurulu’nun kararının Yönetim Kurulu tarafından onaylanması veya reddedilmesi ile gerçekleşmektedir. Karar, öğrenciye tebliğ edilmek zorundadır.

İlişik Kesme/Çıkarma Kararı

İlişik kesme kararı, öğrencinin polis meslek eğitim kurumu ile olan ilişkisinin kalıcı olarak sonlandırılmasıdır. Bu karar, öğrencinin:

sonuçlarını doğurmaktadır.

Kararın Tebliği

Disiplin Kurulu kararı, öğrenciye yazılı olarak tebliğ edilmektedir. Tebliğde, kararın gerekçesi, karşı itiraz süresi ve itiraz yolları belirtilmektedir. Öğrenci, kararın tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içinde itiraz edebilmektedir.

İtiraz Yolları

Polis meslek eğitim kurumlarından ilişik kesme kararına karşı çeşitli hukuki yollara başvurulabilmektedir:

İdari İtiraz

Disiplin Kurulu kararına karşı, kararın öğrenciye tebliğinden itibaren 15 gün içinde bir üst makama itiraz edilebilmektedir. İtiraz, yazılı olarak ve gerekçeli şekilde yapılmalıdır.

İdari Yargıya Başvuru

İdari itirazın reddedilmesi veya süresinde cevap alınamaması halinde, öğrenci idari yargı mercilerine başvurabilmektedir. İdari işlemin iptali ve yürütmesinin durdurulması talep edilebilmektedir.

İdari yargıya başvuru, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanun hükümlerine tabidir. Mahkeme, idari işlemin hukuka uygunluğunu denetler ve gerekirse iptaline karar verebilmektedir.

Askeri Yüksek İdare Mahkemesi

Polis meslek eğitim kurumları, yargısal denetim açısından özel konumları nedeniyle, askeri idari yargı mercilerinin görev alanına girebilmektedir. Bu durumda Askeri Yüksek İdare Mahkemesi (AYİM) yetkili mercidir.

Zamanaşımı

Zamanaşımı, disiplin soruşturmasının belirli süreler içinde başlatılmaması veya tamamlanmaması halinde, soruşturma hakkının düşmesi anlamına gelmektedir. Zamanaşımı, ceza hukukundaki zamanaşımından farklı olarak, idari yaptırımlar için de geçerlidir.

Disiplin Zamanaşımı

Polis meslek eğitim kurumlarında disiplin zamanaşımı süreleri şöyledir:

Ceza Zamanaşımı

Disiplinsizlik fiilinin aynı zamanda suç teşkil etması halinde, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu (CMK) hükümlerine göre ceza zamanaşımı süreleri de dikkate alınmaktadır. Ceza zamanaşımı gerçekleşen fiiller için disiplin cezası verilememektedir.

PAEM, POMEM ve PMYO Giriş Şartları

Polis meslek eğitim kurumlarına giriş şartları, öğrencilikten çıkarılma riskini anlamak için de önemlidir. Bu şartların kaybedilmesi, aynı zamanda öğrencilikten çıkarılma nedeni olabilmektedir.

Sağlık Şartları

Polis olabilmek için belirli sağlık şartları aranmaktadır. Bu şartlar, YÖK ve Emniyet Genel Müdürlüğü tarafından belirlenmektedir:

Yaş Şartları

PAEM, POMEM ve PMYO için yaş şartları şöyledir:

Eğitim Şartları

Eğitim şartları kuruma göre değişmektedir:

Adli Sicil Şartları

Adli sicil şartları, polis meslek eğitim kurumlarına girişin en kritik şartlarından biridir. Aşağıdaki durumlarda adaylar kabul edilmemektedir:

2026 Yılı Katsayı ve Taban Puanları

2026 yılı itibarıyla polislik taban puanları ve KOHDES (Kamu Personeli Seçme Sınavı) puan türleri önemli değişiklikler göstermiştir. PMYO ve POMEM alımlarında:

2026 yılı için beklenen taban puanları şöyledir (tahminî):

Yükseköğretim Kurumları Öğrenci Disiplin Yönetmeliği

Yükseköğretim Kurumları Öğrenci Disiplin Yönetmeliği, Türkiye’deki tüm yükseköğretim kurumlarında öğrenim gören öğrencilerin disiplin işlemlerini düzenleyen temel mevzuat documentsıdır. Bu yönetmelik, PMYO’lar dahil tüm polis meslek yüksekokulları için de uygulanmaktadır.

Yönetmeliğin temel hükümleri şunlardır:

PAEM, POMEM ve PMYO Öğrencilerinin Hukuki Statüsü

Polis meslek eğitim kurumlarında öğrenim gören öğrencilerin hukuki statüsü, hem öğrenci hem de kamu görevlisi adayı olarak çift yönlü bir nitelik taşımaktadır.

657 Sayılı DMK Kapsamı

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu, polis memurlarının temel hukuki dayanağıdır. Ancak öğrenciler, tam olarak 657 DMK kapsamında sayılmamakta, özel yönetmelikler ile düzenlenmektedir.

657 DMK’nın öğrencilere uygulanan hükümleri şunlardır:

320 Sayılı Yönetmelik

320 sayılı Polis Akademisi Başkanlığı Yönetmeliği, PAEM, POMEM ve PMYO öğrencilerinin disiplin işlemlerini düzenleyen temel mevzuat documentsıdır. Bu yönetmelik, öğrencilikten çıkarılma koşullarını, disiplin cezalarını ve soruşturma usullerini belirlemektedir.

Polis Meslek Eğitim Merkezleri Yönetmeliği

Polis Meslek Eğitim Merkezleri Yönetmeliği, POMEM’lerde öğrenim gören öğrencilerin hak, yükümlülük ve disiplin işlemlerini düzenleyen mevzuattır. Bu yönetmeliğe göre:

Polis Öğrencilerinin Hak ve Yükümlülükleri

Polis meslek eğitim kurumlarında öğrenim gören öğrencilerin temel hakları şunlardır:

Öğrencilerin temel yükümlülükleri ise şunlardır:

Öğrencilikten Çıkarılma Sonrası Hukuki Sonuçlar

Öğrencilikten çıkarılma kararı, öğrencinin geleceği açısından ağır sonuçlar doğurmaktadır:

Kariyer Sonuçları

Sosyal Sonuçlar

Hukuki Sonuçlar

Sıkça Sorulan Sorular (FAQ)

PAEM, POMEM veya PMYO’dan çıkarılan bir öğrenci tekrar başvurabilir mi?

Öğrencilikten çıkarılma kararı, öğrencinin gelecekte polis meslek eğitim kurumlarına yeniden başvurusunu engelleyebilmektedir. Ancak disiplin cezasının zamanaşımı ile düşmesi veya yargı kararı ile iptal edilmesi halinde başvuru mümkün olabilmektedir. Hangi suçtan çıkarıldığınız ve cezanın niteliği bu açıdan belirleyici olmaktadır.

Disiplin soruşturmasında avukat bulundurabilir miyim?

Evet, disiplin soruşturması sürecinde bir avukat veya yakınınızdan birini vekil olarak bulundurabilirsiniz. Savunma hakkı kapsamında avukat desteği almanız, haklarınızı korumanız açısından önemlidir. Özellikle ciddi disiplin cezaları (ilişik kesme gibi) söz konusu olduğunda, bir avukattan profesyonel destek almanız şiddetle tavsiye edilmektedir.

Disiplin notlarım düşük, ne yapmalıyım?

Disiplin notlarınızın düşmesi, disiplin soruşturması açılması için yeterli olmayabilir, ancak uyarı veya kınama cezası almanıza neden olabilmektedir. Disiplin notlarınızı yükseltmek için kurumun belirlediği olumlu davranış kriterlerini yerine getirmeniz gerekmektedir. Disiplin notlarının kademeli yapısını anlamak ve olumlu katkı sağlayarak notları yükseltmek mümkündür.

İlişik kesme kararına itiraz ettim, ne kadar sürede sonuç alabilirim?

İdari itiraz süreci genellikle 30 ila 60 gün arasında sonuçlanmaktadır. Ancak kurumun yoğunluğuna ve dosyanın karmaşıklığına göre bu süre uzayabilmektedir. İdari itirazın reddedilmesi halinde idari yargıya başvurabilirsiniz. İdari yargılama süreci ise birkaç yıl sürebilmektedir.

Yargı kararı olmadan ilişik kesme kararı uygulanabilir mi?

Evet, disiplin cezası kararları yargı kararı aranmaksızın uygulanabilir. Ancak öğrenci, bu karara karşı yargısal denetime başvurma hakkına sahiptir. Yargısal denetim sürecinde, gerekli görülmesi halinde mahkeme yürütmenin durdurulması talebini de değerlendirebilmektedir.

Sağlık şartlarını kaybetmem, öğrencilikten çıkarılmam için yeterli midir?

Sağlık şartlarını kaybetmek, öğrencilikten çıkarılma için bir neden olabilmektedir. Ancak bu durumda bile, öncelikle sağlık kurulu raporu alınması ve öğrencinin durumunun değerlendirilmesi gerekmektedir. Sağlık nedeniyle ilişik kesme, diğer disiplin nedenlerinden farklı olarak değerlendirilmekte ve öğrenciye belirli haklar tanınmaktadır.

Affa uğramış bir suçtan dolayı çıkarılma kararı verilebilir mi?

Affa uğramış olsa bile, bazı suçlar için polislik mesleğine uygunluk değerlendirmesi yapılmaktadır. Affa uğramış olmak, mutlak olarak öğrenciliğe devam edilebileceği anlamına gelmemektedir. Öğrencinin toplam sicili, suçun niteliği ve diğer faktörler de değerlendirilmektedir.

Geçmiş yıllardan kalan disiplin notu düşüklüğü, ilişik kesme için yeterli midir?

Geçmiş dönemlerden kalan disiplin notu düşüklüğü, tek başına ilişik kesme için yeterli olmayabilir. Ancak kademeli disiplin sistemi çerçevesinde, toplam disiplin notu eşiğinin altına düşülmesi halinde disiplin soruşturması açılabilmektedir. Disiplin notlarının zaman içinde iyileştirilmesi mümkündür.

Sonuç

PAEM, POMEM ve PMYO öğrencilikten çıkarılma süreci, polis meslek eğitim kurumlarında öğrenim gören adayların karşılaşabileceği en ağır idari işlemdir. Bu süreç, 320 sayılı Polis Akademisi Başkanlığı Yönetmeliği, Polis Meslek Eğitim Merkezleri Yönetmeliği ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu çerçevesinde sıkı kurallara tabi tutulmaktadır.

Öğrencilerin haklarını korumak ve haksız yere öğrencilikten çıkarılma riskini minimize etmek için, disiplin sürecinin her aşamasında dikkatli olmaları, savunma haklarını etkin bir şekilde kullanmaları ve gerekirse profesyonel hukuki destek almaları önerilmektedir.

Polislik mesleği, toplum güvenliği açısından kritik öneme sahip bir meslektir. Bu mesleğe uygun adayların seçilmesi ve eğitilmesi, hem kurumun hem de toplumun yararınadır. Öğrencilikten çıkarılma kararlarının da bu amaca hizmet ederken, bireylerin haklarını göz ardı etmemesi gerekmektedir.

Disiplin notlarının düzenli takibi, kurallara uyum ve olumlu davranış sergileme, öğrencilikten çıkarılma riskini minimize etmenin en etkili yollarıdır. Herhangi bir disiplin soruşturması ile karşılaşan öğrencilerin ise panik yapmadan, haklarını bilerek ve hukuki destek alarak süreci takip etmeleri büyük önem taşımaktadır.

Harici Kaynaklar

Mevzuat.gov.tr – 657 Sayılı Devlet Memurları Kanunu

Mevzuat.gov.tr – 320 Sayılı Polis Akademisi Başkanlığı Yönetmeliği

Türkiye Barolar Birliği

AVUKATI ARA